.png)
Gazeta Si – Në “Los Angeles Times”, gazetari Nabih Bulos rindërtoi minutat e fundit të Ahmad Turmus, një libanez, i cili mori një të ashtuquajtur “telefonatë vdekjeje”, një thirrje e bërë nga ushtria izraelite për të paralajmëruar një person se do të bombardohet dhe do të vritet nga një dron izraelit.
Rasti daton që më 16 shkurt dhe incidente të ngjashme pasuan në muajt në vijim. Ai u raportua të nesërmen nga një gazetar tjetër, libanezi Radwan Mortada, i cili ishte i pari që përmendi “thirrjet e vdekjes”, por ende nuk ishte rindërtuar me kaq shumë detaje.
Turmus, 62 vjeç, jetonte në Tallusah, një qytet i vogël shiit në Libanin jugor, rreth katër kilometra larg vijës së demarkacionit me Izraelin, në zonën ku përleshjet dhe bombardimet midis ushtarëve izraelitë dhe grupit të armatosur Hezbollah janë më intensive dhe e cila vazhdimisht mbingarkohet nga dronë izraelitë.
Më 16 shkurt, burri e kishte fikur telefonin, e kishte lënë në shtëpi dhe kishte shkuar në një qytet aty pranë për të folur me banorët.
Pastaj u kthye, e ndezi përsëri dhe menjëherë mori një telefonatë në arabisht. Nga ana tjetër, dikush tha se ishte një oficer i inteligjencës ushtarake izraelite dhe e pyeti: “Ahmad, a do të vdesësh me njerëzit përreth teje apo vetëm?”
Familja thotë se Turmus thjesht u përgjigj: “Vetëm”. Pastaj u ngrit, injoroi të gjitha lutjet e anëtarëve të familjes për ta bindur të fshihej ose të maskohej dhe tha se çdo dredhi do të ishte e padobishme, sepse “ata e njohin fytyrën time gjithsesi”.
Kështu që ai u largua. Te dera, ai u përball me gruan e tij, e cila po kthehej në shtëpi, por bëri sikur nuk e pa. Ai hipi në makinën e tij dhe u largua. Tridhjetë sekonda më vonë, një dron izraelit goditi makinën.
Dy muaj më vonë, një video qarkulloi në mediat sociale për një rast të ngjashëm: një burrë në një makinë në Liban, i cili kishte marrë një telefonatë nga ushtria izraelite, e cila bëri të njëjtën pyetje: “A doni të vdisni me njerëzit që janë me ju apo vetëm?”
Burri doli nga makina, vrapoi në një fushë në anë të rrugës dhe u vra nga një raketë e qëlluar nga një dron izraelit.
Bulos shpjegon se izraelitët besonin se Turmus ishte i përfshirë në aktivitetet ushtarake të Hezbollahut, edhe pse ai nuk ishte më luftëtar dhe në një moment të caktuar ai kishte kaluar nga një objektiv mbikëqyrjeje, në një objektiv vrasjeje.
Kjo ndodhi, sepse disa informacione rreth Turmusit ishin ndoshta të grumbulluara nga një program Inteligjence Artificiale, shkruan Bulos, i aftë të filtronte dhe lidhte miliona pika të dhënash.
Për të përshkruar mbikëqyrjen izraelite në Liban, gazetari përdor metaforën e panoptikonit, një model burgu hiper-racional i konceptuar nga filozofi Jeremy Bentham në vitin 1791, ku një roje burgu i vetëm mund të mbajë nën vëzhgim të gjithë të burgosurit pa u parë.
Ai shkruan se “sistemi, i cili integron të dhëna nga telefonat inteligjentë, kamerat e sigurisë dhe të trafikut, sinjalet Wi-Fi, dronët, bazat e të dhënave qeveritare dhe mediat sociale, i ka dhënë Izraelit atë që duket të jetë një aftësi pothuajse e gjithëdijshme për të ndjekur çdo lëvizje të kuadrove të Hezbollahut”.
Inteligjenca izraelite mund të hakojë telefonat libanezë dhe kamerat e sigurisë të instaluara nga pronarët e shtëpive të pavetëdijshme për të marrë informacionin që kërkon.
Për t’u rikthyer te rasti i Turmusit: ata e dinin se ku ndodhej ai, e dinin kur e rindezi telefonin përsëri dhe e dinin se nuk ishte vetëm.
Burri vepronte si ndërlidhës midis Hezbollahut dhe civilëve vendas. Një nga djemtë e tij ishte vrarë në luftime në vitin 2024 dhe një tjetër ishte plagosur në operacionin e inteligjencës izraelite që brenda pak minutash shënjestroi mijëra luftëtarë të Hezbollahut, të cilëve u ishin shpërndarë pagerë të transformuar në bomba të vogla.
Turmus e dinte se po monitorohej nga dronë izraelitë dhe refuzoi të ndërronte telefonin e tij – një masë themelore sigurie për të parandaluar përgjimin elektronik – sepse tha: “Është e kotë gjithsesi”.
Konflikti midis Izraelit dhe Hezbollahut ka zgjatur për më shumë se dyzet vjet. Pas sulmeve të Hamasit të 7 tetorit 2023, Hezbollahu filloi një luftë guerile me intensitet të ulët përgjatë vijës së demarkacionit me Izraelin, e cila përbëhej nga sulme të përditshme me raketa dhe përpjekje infiltrimi me skuadra të armatosura. Qeveria izraelite urdhëroi civilët izraelitë të evakuonin zonën pranë vijës së demarkacionit.
Pas më pak se një viti shkëmbimesh të përditshme, në shtator 2024, forcat ushtarake izraelite filluan operacione masive ushtarake kundër Hezbollahut, të ndihmuara nga inteligjenca e saktë.
Izraeli e konsideronte Hezbollahun në Liban një kërcënim më të rrezikshëm dhe urgjent sesa Hamasi në Rripin e Gazës, dhe për vite me radhë kishte mbledhur sasi të mëdha inteligjence mbi grupin libanez dhe njerëzit e tij.
Në mars, Izraeli pushtoi Libanin jugor në një zonë afërsisht dhjetë kilometra të thellë për të krijuar një zonë sigurie që duhet t’i bënte sulmet e Hezbollahut më të vështira.
Pikëpamja e qeverisë izraelite, shkurt, është: nuk jemi ne [izraelitët] që duhet të evakuohemi, por libanezët.
Në zonat e pushtuara, ushtria izraelite po zbaton “modelin e Gazës”, shkatërrimin sistematik të zonave të banimit për t’i bërë ato të pabanueshme.
Gazeta izraelite “Haaretz” raportoi se ushtarët po plaçkitin shtëpitë e braktisura nga populli libanez dhe se eprorët e tyre po i lejojnë ata ta bëjnë këtë.
Përshtati: Gazeta “Si”
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje