.png)
Familjet në katër nga pesë vendet evropiane po kursejnë më shumë se para pandemisë së Covid-19, ndërsa po përpiqen të krijojnë rezerva financiare për t’u përballur me një sërë krizash, sipas një analize të Financial Times.
Të dhënat tregojnë një sfidë për rritjen ekonomike të Europës, pasi ekonomistët paralajmërojnë se thellimi i krizës energjetike dhe rritja e inflacionit mund t’i shtyjë konsumatorët të kursejnë edhe më shumë, në një kohë kur amerikanët po rrisin shpenzimet.
Sipas sondazheve të Komisionit Europian për konsumatorët, gatishmëria për të kursyer mbetet mbi nivelet e para pandemisë, ndërsa besimi i konsumatorëve vazhdon të jetë i dobët.
Normat e kursimit u rritën ndjeshëm gjatë pandemisë, kur ekonomitë u mbyllën dhe shpenzimet ranë. Për këtë arsye, ekonomistët po ndjekin nga afër mënyrën se si kanë ndryshuar zakonet e kursimit krahasuar me periudhën para pandemisë.
FMN pret që ekonomia amerikane të rritet me 2.3% këtë vit, e mbështetur pjesërisht nga shpenzimet e forta të familjeve. Në Eurozonë, rritja pritet të jetë vetëm 0.9%, ndërsa në Britani 1%. Rritja e çmimeve të energjisë këtë muaj, për shkak të përshkallëzimit të konfliktit në Lindjen e Mesme, mund të shtojë frikën për inflacionin dhe të pengojë më tej rimëkëmbjen e Europës.
“Nëse familjet do të shpenzonin qoftë edhe një pjesë të këtyre kursimeve, kjo do t’i jepte një shtysë të madhe konsumit. Por rritja e sërishme e çmimeve të energjisë këtë vit ka mjegulluar edhe një herë perspektivën ekonomike”, tha Sebastian Dullien, drejtor kërkimi në institutin gjerman IMK.
Në Eurozonë, norma bruto e kursimit, që mat pjesën e të ardhurave të disponueshme që nuk shpenzohet për mallra dhe shërbime, ishte 14.3% në tremujorin e parë të vitit 2026. Kjo është dukshëm mbi mesataren prej 12.5% të pesë viteve para pandemisë.
Analiza e të dhënave nga Eurostat dhe Zyra Kombëtare e Statistikave të Britanisë tregon se, nga 18 vendet europiane për të cilat ka të dhëna për tremujorin e parë të vitit 2026, në 14 prej tyre norma e kursimit është më e lartë se para pandemisë. Në SHBA, norma e kursimit është nën nivelin e para pandemisë.
Hezitimi për të shpenzuar lidhet me disa faktorë, përfshirë krizat e njëpasnjëshme që kanë goditur besimin e konsumatorëve dhe shqetësimet se një rritje e re e inflacionit mund të ulë vlerën reale të kursimeve dhe të dëmtojë standardin e jetesës. Inflacioni në Eurozonë arriti në 2.9% në korrik, dukshëm më i lartë se një vit më parë.
Normat e larta të kursimit mund të shërbejnë si një rezervë financiare për një rimëkëmbje të nxitur nga konsumi, nëse familjet vendosin të përdorin një pjesë të kursimeve të tyre. Megjithatë, nuk ka shumë shenja për një ndryshim të madh në ekonomitë kryesore të Eurozonës, si Gjermania.
“Konsumi i familjeve vazhdon të mbështesë relativisht fort ekonominë amerikane, falë kërkesës së qëndrueshme për mallra dhe shërbime. Familjet evropiane mbeten më të kujdesshme, ndërsa kursimet më të larta po frenojnë konsumin”, tha Marieke Blom, kryeekonomiste në ING.
Holger Schmieding, nga Berenberg Bank, e cilësoi si të pazakontë faktin që tregu i punës mbetet i qëndrueshëm në vende si Gjermania. Sipas tij, dobësia e konsumit dhe besimit të konsumatorëve nuk mund të shpjegohet vetëm me frikën për humbjen e vendeve të punës. Në vend të kësaj, krizat e njëpasnjëshme kanë bërë që njerëzit të jenë shumë më të ndjeshëm ndaj lajmeve negative.
“Që nga pandemia, një krizë ka pasuar tjetrën. Kjo ka dëmtuar për një kohë të gjatë optimizmin e shumë njerëzve për të ardhmen”, tha Schmieding, duke shtuar se konsumi privat do të jetë pjesa e fundit e ekonomisë që do të shënojë një rimëkëmbje të qëndrueshme.
Një tjetër ndryshim me SHBA-në është se në vendet e mëdha europiane familjet kanë më pak ekspozim të drejtpërdrejtë ndaj tregjeve të aksioneve. Për këtë arsye, ato nuk kanë përfituar në të njëjtën masë nga rritja e vlerës së pasurive që ka sjellë rritja e bursave amerikane.
Familjet europiane mbajnë pak më pak se një të tretën e pasurive të tyre financiare në para dhe depozita, krahasuar me vetëm 12% për familjet amerikane, të cilat kanë investuar më shumë në aksione dhe fonde investimi.
“Ndër ata që thonë se tani është një moment i mirë për të kursyer, arsyeja më e përmendur është krijimi i një rezerve për emergjenca. Inflacioni vjen i dyti, i ndjekur nga pasiguria e përgjithshme”, tha Rolf Bürkl, drejtues i kërkimit për klimën e konsumatorit në Institutin e Nurembergut për Vendimet e Tregut.
“Shumë familje po përpiqen të rindërtojnë rezervat e tyre financiare. Inflacioni ka gërryer jo vetëm fuqinë e tyre blerëse, por edhe vlerën reale të kursimeve.”/Financial Times
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje