.png)
Nga Gazeta ‘Si’- Kur Polonia kërkoi një bazë ushtarake amerikane në vitin 2018, ajo e quajti propozimin me një emër që synonte të tërhiqte vëmendjen e Uashingtonit: “Baza Trump”.
Një vit më parë, kur Armenia dhe Azerbajxhani firmosën një zotim paqeje në Shtëpinë e Bardhë, korridorin e ri të transportit e quajtën “Rruga e Trump për paqe ndërkombëtare dhe prosperitet”.
Por ndoshta rasti më i pazakontë i përdorimit të emrit të Donald Trump në një krizë ndërkombëtare është ai që deri tani ka mbetur kryesisht jashtë syrit publik.
Gjatë negociatave të fundit për përfundimin e luftës në Ukrainë, disa zyrtarë ukrainas kanë hedhur një ide sa simbolike aq edhe taktike: që një pjesë e rajonit të Donbasit, për të cilën Rusia vazhdon të luftojë, të quhet “Donnyland”.
Ky emër – një përzierje mes “Donbas” dhe “Donald” – sipas burimeve të përfshira në bisedime, lindi fillimisht si një batutë në tryezën e negociatave.
Por pas humorit fshihej një strategji e menduar: të krijohej një narrativë që do ta bënte më tërheqëse për administratën Trump një marrëveshje që frenon ambiciet territoriale të Moskës.
Presidenti rus Vladimir Putin ka qenë i qartë në qëndrimin e tij, duke deklaruar se lufta do të vazhdojë derisa forcat ruse të arrijnë kufijtë administrativë të plotë të Donbasit – një rajon industrial në lindje të Ukrainës, ku konflikti nisi që në vitin 2014 dhe është shndërruar në një nga përplasjet më të përgjakshme në Europë që nga Lufta e Dytë Botërore.
Në këtë kontekst, ideja që një territor i shkatërruar, i boshatisur nga popullsia dhe i varur pothuajse tërësisht nga prania ushtarake, të marrë një emër që të kujton “Disneyland”, tingëllon e çuditshme.
Por ajo pasqyron një realitet të ri në diplomacinë globale: përdorimin e simbolikës për të ndikuar vendimmarrjen e fuqive të mëdha.
Për Ukrainën, “Donnyland” nuk është thjesht një emër.
Është një instrument presioni dhe një mënyrë për të “personalizuar” një marrëveshje të mundshme paqeje për Trump, duke shpresuar se kjo do ta shtyjë atë të mbajë një qëndrim më të fortë kundër kërkesave të Kremlinit.
Në disa diskutime, madje është sugjeruar që një strukturë e lidhur me Trump – e përmendur si një lloj “Bordi Paqeje” – të ketë rol në administrimin e zonës, edhe pse kjo ide nuk ka marrë mbështetje konkrete as nga Moska dhe as nga Kievi.
Zona për të cilën bëhet fjalë është relativisht e vogël në hartë – rreth 80 kilometra e gjatë dhe 60 kilometra e gjerë – por me rëndësi strategjike.
Ajo ndodhet pranë vijës së frontit, aq afër sa rrugët kryesore mbrohen me rrjeta për të shmangur sulmet me dronë shpërthyes.
Popullsia ka rënë ndjeshëm; zyrtarët ukrainas flasin për rreth 190 mijë banorë, ndërsa burime të tjera sugjerojnë se numri real mund të jetë përgjysmuar.
Ekonomia lokale është thuajse e shkatërruar.
Një minierë qymyri vazhdon të funksionojë, ndërsa aktiviteti tjetër ekonomik është i lidhur kryesisht me ushtrinë: dyqane që shesin produkte për ushtarët, apo edhe lule dhe dhurata për vizitat e rralla të familjarëve.
Pavarësisht presionit ndërkombëtar, Volodymyr Zelensky ka theksuar se Ukraina nuk ka ndërmend ta dorëzojë këtë territor. Megjithatë, në fund të vitit të kaluar ai sinjalizoi se mund të jetë i hapur ndaj një kompromisi, si krijimi i një zone të demilitarizuar ose një zone ekonomike të lirë që nuk do të ishte plotësisht nën kontrollin e asnjërës palë.
Nga ana tjetër, Moska ka treguar një fleksibilitet të kufizuar, duke sugjeruar se mund të pranojë një zonë të demilitarizuar – por vetëm nëse forcat ruse, si policia apo Garda Kombëtare, do të kishin të drejtë patrullimi.
Kjo është konsideruar e papranueshme për Kievin, pasi do të nënkuptonte një kontroll de facto rus.
Një tjetër koncept i diskutuar në negociata është i ashtuquajturi “modeli Monako” -një referencë ndaj shtetit të vogël mesdhetar që funksionon si një qendër financiare me status të veçantë.
Sipas këtij modeli, zona në Donbas mund të shndërrohej në një entitet gjysmë autonom me avantazhe ekonomike, duke shërbyer si kompromis mes sovranitetit dhe realitetit në terren. Ndryshe nga “Donnyland”, ky term është përfshirë edhe në draftet e marrëveshjeve.
Megjithatë, bisedimet kanë ngecur kryesisht për shkak të çështjes së territorit.
Rusia kërkon kontroll të plotë ligjor mbi Donbasin, ndërsa Ukraina e sheh çdo lëshim si rrezik për një agresion të ri në të ardhmen.
Në këtë situatë, edhe ideja e “Donnyland” mbetet më shumë një simbol i kreativitetit diplomatik sesa një zgjidhje reale.
Një element interesant është se negociatorët ukrainas kanë shkuar edhe më tej në këtë lojë simbolike: sipas burimeve, ata kanë krijuar madje edhe një flamur për “Donnyland” – me ngjyra jeshile dhe të arta – si dhe një himn kombëtar, të gjeneruar me ndihmën e inteligjencës artificiale. Nuk është e qartë nëse këto ide janë marrë ndonjëherë seriozisht nga pala amerikane.
“Donnyland” përfaqëson më shumë se një emër i çuditshëm. Ai është një shembull i mënyrës se si luftërat moderne nuk zhvillohen vetëm në fushëbetejë, por edhe në nivel narrativash, perceptimesh dhe simbolesh – ku edhe një emër mund të përdoret si armë diplomatike për të ndikuar rezultatin e një konflikti.
Marrë nga New York Times; Përshtati Gazeta Si
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje