.png)
Të qenit vetëm dhe të ndihesh i vetmuar nuk janë e njëjta gjë, dhe trupi e di këtë. Dy gjendjet mund të duken të ngjashme nga jashtë, por studiuesit kanë zbuluar se ajo që ka më shumë rëndësi nuk është domosdoshmërisht numri i njerëzve në jetën e dikujt, por mënyra se si perceptohen këto lidhje.
Një studim nga Universiteti Cornell, i botuar në revistën JAMA Network Open, zbuloi se pjesëmarrësit që ndiheshin më të vetmuar sesa mund të sugjeronin rrethanat e tyre sociale përballeshin me rreziqe më të larta shëndetësore.
“Shumica e mesazheve të shëndetit publik rreth vetmisë përqendrohen në zgjerimin e rrjeteve sociale. Por ajo që sugjeron ky studim është se lidhja vetëm nuk është e gjithë historia”, tha bashkautori Anthony Ong, profesor i psikologjisë.
“Dy njerëz mund të kenë rrethana të ngjashme sociale dhe të përballen me trajektore shumë të ndryshme shëndetësore në varësi të mënyrës se si i përjetojnë ato rrethana”, shtoi ai.
Cilat janë ndikimet shëndetësore?
Autorët vunë në dukje se izolimi social dhe vetmia janë studiuar gjerësisht dhe po shtohen shqetësimet për shëndetin publik për shkak të ndikimit të tyre negativ në rezultatet e shëndetit mendor dhe fizik.
Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), rreth 16 për qind e njerëzve në mbarë botën përjetojnë vetmi.
Ekipi i hulumtimit shqyrtoi mospërputhjen midis izolimit objektiv social dhe ndjenjave subjektive të vetmisë, të cilat i quajtën “asimetri sociale”.
Izolimi social i referohet kontaktit dhe pjesëmarrjes së kufizuar sociale, ndërsa vetmia është një përvojë subjektive e ndjenjës së shkëputjes nga të tjerët.
Duke analizuar të dhënat nga 7,845 të rritur mbi 50 vjeç që jetojnë në Angli, të cilët u ndoqën për një mesatare prej 13.6 vjetësh, studimi zbuloi se mospërputhja midis të dyjave ishte e lidhur me rritjen e rrezikut të sëmundjes dhe vdekjes.
Ata që ndiheshin më të vetmuar nga sa tregonin rrethanat e tyre, të etiketuar si “socialisht të prekshëm”, përballeshin me një rrezik më të lartë për të gjitha shkaqet e vdekshmërisë, sëmundjet kardiovaskulare dhe sëmundjen kronike obstruktive pulmonare.
Nga ana tjetër, pjesëmarrësit që ishin të izoluar socialisht, por nuk ndiheshin të vetmuar, të përshkruar si “socialisht elastikë”, treguan pak rrezik të shtuar për shumicën e rezultateve shëndetësore.
Studimi zbuloi gjithashtu se ata që ndiheshin të vetmuar dhe ishin të izoluar socialisht kishin një rrezik në rritje të vdekshmërisë.
“Ajo që është inkurajuese është se asimetria sociale është e matshme, që do të thotë se ne mund të identifikojmë potencialisht se kush është më në rrezik para se të shfaqen pasojat shëndetësore”, vuri në dukje Ong.
Një studim i veçantë i botuar në revistën Nature Communications Psychology zbuloi se njerëzit që raportojnë “vetmi kronike” kanë më shumë gjasa ta perceptojnë ndërveprimin e ardhshëm si kërcënues, një perceptim që i çon ata në tërheqje.
Hulumtimi zbuloi gjithashtu se ky cikël ishte më i rrënjosur midis atyre me nivele më të larta të vetmisë kronike, duke e bërë veçanërisht të vështirë për t’u thyer.
“Këto gjetje sugjerojnë se ndërhyrja mund të kërkojë më shumë sesa zgjerimin e madhësisë së rrjetit shoqëror të një personi”, tha Ong, duke shtuar se përballimi i vetmisë kërkon vëmendje jo vetëm ndaj kushteve strukturore që e prodhojnë atë, por edhe ndaj dinamikave perceptuese dhe të sjelljes që e mbështesin atë.
Si mund ta trajtojnë mjekët vetminë?
Sipas OBSH-së, një në pesë vizita te një mjek i kujdesit parësor është për probleme që nuk mund të trajtohen klinikisht, siç janë izolimi social, vetmia dhe vështirësitë financiare.
Në përgjigje, disa profesionistë mjekësorë po i drejtohen përshkrimit social të barnave. Kjo përfshin aktivitete që rrisin mirëqenien e pacientëve, shpesh aktivitete të bazuara në komunitet, siç janë grupet e ecjes, vullnetarizmi dhe grupime të ndryshme në bazë të interesit personal të personit.
Duke lidhur shërbimet shëndetësore me burimet e komunitetit, përshkrimi social synon të përmirësojë shëndetin e popullsisë, të zvogëlojë pabarazitë dhe të lehtësojë presionin e shmangshëm mbi sistemet shëndetësore të mbingarkuara, sipas OBSH-së.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje