.png)
Nga Gazeta ‘Si’- Albin Kurti u konfirmua pa vështirësi si Kryeministër pas fitores së partisë së tij në zgjedhjet e dhjetorit por ekspertët parashikojnë ende një sërë krizash të mundshme gjatë mandatit të tij.
Për pjesën më të madhe të vitit 2025, Kurti ishte nën vëzhgim publik për shkak të paaftësisë për të vendosur njerëzit e partisë së tij Lëvizja Vetëvendosje në institucionet kryesore të Kosovës.
Pas rezultateve të zgjedhjeve parlamentare të shkurtit 2025, Kurti provoi 55 herë, një precedent i paprecedentë, që të zgjidhte kandidaten e tij për kryetare të Kuvendit.
Por më 11 shkurt, kjo situatë mori fund pas fitores së qartë të Vetëvendosjes në zgjedhjet e parakohshme të 28 dhjetorit. Deputetët votuan për kandidaten e tij, Albulena Haxhiu, si kryetare të Kuvendit dhe më pas për vetë Kurtin si Kryeministër.
Në pamje të parë, pas marrjes së 51 për qind të votave, gjithçka duket e favorshme për Kurtin në mandatin e tij të tretë. Por ekspertët nuk janë aq të bindur.
“Rezultatet e fundit elektorale shmangën një bllokadë të mëtejshme institucionale, por shumica e Kurtit nuk i garanton atij një qeverisje të lehtë,” thotë politologia nga Prishtina, Arta Tahiri Beqa.
“Ai do të ketë nevojë për mbështetjen e opozitës për shumë ligje dhe marrëveshje ndërkombëtare, të cilat kërkojnë dy të tretat e votave në parlament,” theksoi ajo.
Presion për rifillimin e dialogut me Serbinë
Ajo tha se Kurti së shpejti do të përballet me presion për dialogun e lehtësuar nga Bashkimi Europian me Serbinë, i cili ka mbetur i neglizhuar për një kohë të gjatë.
Pas një marrëveshjeje verbale të arritur në shkurt 2023 në Bruksel dhe konfirmimit të aneksit të zbatimit disa javë më vonë në Ohër, Maqedonia e Veriut, BE-ja po pret me padurim që palët të nisin zbatimin konkret.
Kaja Kallas, Përfaqësuesja e Lartë e BE-së për Punët e Jashtme dhe Politikën e Sigurisë, i përsëriti këto shqetësime në të njëjtën ditë kur Kurti u votua në parlament.
Kallas tha se tani është koha që dialogut të ngrirë t’i jepet një shtysë e re.
“Jam gati të pres një takim të nivelit të lartë së shpejti,” tha ajo, duke iu referuar një takimi të mundshëm mes Kurtit dhe Vuçiçit – i pari i tillë që nga shtatori 2023.
Tahiri Beqa bie dakord se dialogu me Serbinë mbetet një pengesë në rrugën e Kosovës drejt integrimit europian dhe duhet trajtuar ndryshe nga mënyra si është menaxhuar në administratat e mëparshme të Kurtit.
“Një nga sfidat më të mëdha është dialogu mes Kosovës dhe Serbisë, të cilin Kurti është përpjekur ta zvarrisë prej vitesh. Tani ka një momentum të ri – e dëgjuam këtë kur u votua qeveria; Bashkimi Europian ka deklaruar se është gati të organizojë takime të reja të nivelit të lartë,” tha ajo.
“Dialogu ka stagnuar dhe mendoj se komuniteti ndërkombëtar do të jetë më aktiv tani që institucionet e Kosovës janë funksionale,” shtoi ajo.
Zgjedhja e Presidentit mund të shkaktojë krizë të re
Sfida e vërtetë për Kurtin qëndron vetëm pak javë më pas, zgjedhja e Presidentit të ri të Kosovës.
Mandati i Presidentes aktuale, Vjosa Osmani, përfundon në prill. Kushtetuta parashikon që zgjedhja e Presidentit të ri ose konfirmimi për mandat të dytë duhet të bëhet të paktën 30 ditë para përfundimit të mandatit.
Kjo do të thotë se parlamenti duhet të zgjedhë Presidentin e ri deri më 5 mars. Nëse dështon, duhet të shpallen zgjedhje të reja brenda 40 ditësh.
Presidenti zgjidhet nga parlamenti në tre raunde votimi. Dy raundet e para kërkojnë mbështetjen e dy të tretave të deputetëve (80 vota), ndërsa raundi i tretë kërkon shumicë të thjeshtë prej 61 votash.
Megjithatë, një vendim i Gjykatës Kushtetuese i vitit 2014 e bëri procesin më të ndërlikuar, duke përcaktuar se të paktën 80 deputetë duhet të jenë të pranishëm në sallë gjatë çdo votimi – çka i jep opozitës një rol më të madh.
Në zgjedhjet e 28 dhjetorit, Vetëvendosje fitoi 57 nga 120 ulëset. Partia Demokratike e Kosovës doli e dyta me 23 ulëse, e ndjekur nga Lidhja Demokratike e Kosovës me 15 dhe Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës me gjashtë.
Një ditë pas rizgjedhjes si Kryeministër, Kurti la të kuptohet se do të zhvillojë diskutime me liderë të tjerë politikë për të shmangur një krizë të mundshme rreth zgjedhjes së kreut të shtetit.
Ndërsa Osmani ka shprehur ambicien për të kandiduar për një mandat tjetër pesëvjeçar, Kurti nuk ka dhënë sinjale të qarta për mbështetjen e tij.
Megjithatë, zhvillimet mund të marrin drejtime të ndryshme, pasi më 12 shkurt, lideri i AAK-së, Ramush Haradinaj, njoftoi papritur se nuk do të kandidojë më për drejtimin e partisë që themeloi në maj 2000.
“Nuk jam kandidat për President, por nëse në ndonjë rrethanë deputetët ma kërkojnë, do ta shqyrtoj. Por nuk jam kandidat,” tha Haradinaj, duke shpallur dorëheqjen si kryetar partie.
Ekspertët thonë se një marrëveshje mes liderëve politikë për Presidencën është urgjente për të shmangur zgjedhje të reja.
“Do të doja që zgjedhjet e reja të hiqeshin nga agjenda,” tha Tahiri Beqa.
Ajo kujtoi se pesë vite më parë, Vetëvendosja e mbështeti Osmanin për Presidente, por ajo nuk do të ishte zgjedhur pa praninë e deputetëve të LDK-së për të siguruar kuorumin.
“Duket sikur Vetëvendosje nuk ka të njëjtën dëshirë për Osmanin si në vitin 2021, por besoj se do të ketë një situatë të re, sepse në horizont duket se LDK dëshiron ta mbështesë kandidaturën e saj – nëse jo duke votuar për të, të paktën duke bërë të mundur kuorumin, nëse Vetëvendosje është e gatshme ta propozojë sërish,” tha ajo.
Edhe politologu Dritero Arifi bie dakord se zgjedhja e Presidentit të ri do të jetë e vështirë pa një marrëveshje paraprake politike.
“Ka ende kohë për një marrëveshje ose që opozita të sigurojë kuorumin për të shmangur zgjedhje të reja,” tha ai.
“Por nuk do të ishte demokratike që një parti e vetme të marrë të gjitha postet kryesore, Kryetarin e Kuvendit, Kryeministrin dhe Presidentin,” shtoi ai.
“Nuk do të flisnim më për kritere dhe parime demokratike – një emër konsensual për President do të garantonte më shumë balancë në pushtetin politik.”
Burimi: Balkan Insight/ Gazeta Si
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje