Droga ‘Kratom’, kërcënimi i ri i padukshëm: rastet në SHBA dhe efektet

Gazeta Si – I heshtur, por në zgjerim të shpejtë, fenomeni i “Kratom”-it po shfaqet si një shqetësim i ri shëndetësor në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.

Falë disponueshmërisë së lehtë dhe perceptimit të një substance natyrale, pra më pak të rrezikshme, përdorimi i tij është përhapur shumë përtej tregjeve të saj fillestare të veçanta.

Por pas kësaj padëmshmërie të dukshme fshihet një pamje shumë më komplekse: midis boshllëqeve rregullatore, mungesës së informacionit dhe rreziqeve konkrete klinike, “Kratom”-i po shqetëson gjithnjë e më shumë mjekët, studiuesit dhe autoritetet shëndetësore.

Çfarë është dhe pse është shqetësues?

Është një substancë me bazë bimore me veti psikoaktive, por efektet që mund të prodhojë e bëjnë atë larg të qenit i padëmshëm.

Komponimet e tij aktive (veçanërisht mitragynina dhe 7-hidroksimitragynina), veprojnë në trurin e njeriut në një mënyrë të ngjashme me opioidet, megjithëse nuk janë.

I nxjerrë nga gjethet e një bime tropikale, Mitragyna speciosa, që gjendet kryesisht në vende, si Tajlanda, Indonezia dhe Malajzia, “Kratom”-i, kur merret në doza të larta, ndryshon sistemin nervor, duke krijuar rreziqe të mundshme për shëndetin.

Janë dozat e larta që shkaktojnë dëmin më të madh: në doza të ulëta, ai ka një efekt energjik, por në doza të larta, bëhet një analgjezik dhe qetësues i fuqishëm.

Në Shtetet e Bashkuara, përdorimi i tij është rritur me shpejtësi, duke e transformuar atë nga një fenomen margjinal në një emergjencë në zhvillim.

Sa është rritur konsumi në vitet e fundit?

Shifrat flasin vetë: sipas një studimi të botuar në revistën “Addiction”, rastet e raportuara në qendrat amerikane të kontrollit të helmimeve u rritën nga vetëm 19 në vitin 2010, në 1.242 në vitin 2023.

Kjo përfaqëson një rritje prej 6.500%, ekuivalente me një rritje afërsisht 65-fish në pak më shumë se një dekadë.

Vetë studiuesit e përshkruan këtë përshkallëzim si “marramendës”, duke theksuar një rritje paralele edhe në rastet më të rënda.

Cilat janë rreziqet aktuale shëndetësore?

Pasojat mjekësore që lidhen me “Kratom”-in janë të rëndësishme. Efektet e raportuara përfshijnë kriza, aritmi kardiake, dëmtime të mëlçisë dhe probleme të frymëmarrjes.

Në rastet e analizuara, pothuajse një në shtatë pacientë kërkoi shtrim në spital, ndërsa një në gjashtëmbëdhjetë u transferua në kujdes intensiv. Këto të dhëna nënvizojnë rreziqet e mundshme të substancës, veçanërisht kur merret pa mbikëqyrje.

Çfarë ndodh kur kombinohet me substanca të tjera?

Rreziku rritet më tej kur “Kratom”-i merret me ilaçe ose medikamente të tjera. Substanca mund të ndërhyjë në proceset metabolike të trupit, duke amplifikuar efektet toksike dhe duke i bërë reagimet më të paparashikueshme. Kjo dukuri e shpeshtë, sipas ekspertëve, kontribuon në rritjen e rasteve me rezultate serioze.

Cila është situata rregullatore në SHBA?

“Kratom”-i ekziston në një zonë gri legjislative. Nuk është i listuar si një substancë e kontrolluar federalisht dhe nuk është miratuar për përdorim mjekësor, duke i lënë shtetet individuale të lira të rregullojnë përdorimin e tij ose jo.

Studimi thekson se si shtetet e parregulluara përjetojnë rezultate më të këqija në aspektin e ekspozimit dhe pasojave shëndetësore, sesa ato që e kanë ndaluar përdorimin e tij.

Pse debati politik vazhdon ende?

Pavarësisht të dhënave alarmante, rregullimi i kësaj substance me ligj, mbetet i diskutueshëm. Mungesa e studimeve të thella dhe përfundimtare shkencore e bën të vështirë krijimin e politikave të përbashkëta.

Ligjvënësit po peshojnë qasjet kufizuese kundër strategjive të mbrojtjes së konsumatorit, ndërsa ekspertët po bëjnë thirrje për kërkime më rigoroze për të informuar vendimet.

A është ky një problem në rritje?

Hulumtuesit thonë se është. Rritja e konsumit dhe përdorimi i përhapur i substancës, sugjerojnë se fenomeni nuk do të përfundojë së shpejti.

Pa ndërhyrje të qarta dhe të bazuara në prova, “Kratom”-i rrezikon të shndërrohet në një emergjencë të re shëndetësore, të vështirë për t’u përmbajtur dhe ende të kuptuar dobët.

Përshtati: Gazeta “Si”