.png)
Nga Gazeta ‘Si’– Momenti që ndryshoi atmosferën e samitit të G7 në Francë ndodhi të martën, kur presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy vendosi përpara Donald Trumpit disa fotografi tronditëse nga Kievi.
Në to shfaqej Katedralja e Fjetjes së Hyjlindwses (Dormition), një nga monumentet më të rëndësishme historike dhe fetare të Ukrainës, e përfshirë nga flakët pas një sulmi ajror rus.
Kupolat e arta të katedrales, të cilat prej shekujsh kanë simbolizuar historinë dhe identitetin kulturor të vendit, dukeshin të dëmtuara rëndë nga bombardimet.
Sipas tre zyrtarëve të G7, reagimi i presidentit amerikan ishte i menjëhershëm. Ata thanë se pamjet e prekën dukshëm Trumpin dhe se ky moment mund të ketë qenë vendimtar në ndryshimin e qëndrimit të tij ndaj luftës në Ukrainë.
Njëri prej zyrtarëve, i cili foli në kushte anonimiteti për shkak të natyrës private të diskutimeve, tha se presidenti amerikan dukej “sinqerisht i prekur” nga ajo që pa.
Ky episod konsiderohet nga shumë diplomatë si shtysa e fundit që çoi në mbështetjen më të fortë të SHBA-së për Ukrainën në deklaratën përfundimtare të samitit, të publikuar të mërkurën.
Megjithëse Zelenskyy ishte ai që tregoi fotografitë, shumë prej pjesëmarrësve vlerësuan se pas këtij zhvillimi qëndronte puna e kujdesshme diplomatike e presidentit francez Emmanuel Macron.
Si mikpritës i samitit në qytetin turistik alpin Evian-les-Bains, Macron kishte kaluar muaj të tërë duke planifikuar mënyrën se si do të menaxhonte marrëdhënien me Trumpin dhe si do ta bindte atë të afrohej më shumë me qëndrimin evropian ndaj Ukrainës. Në fillim, pritshmëritë për samitin ishin mjaft të ulëta. Shumë diplomatë mendonin se suksesi më i madh do të ishte nëse Trump nuk do të largohej para kohe ose nuk do të shkaktonte ndonjë përplasje publike me aleatët evropianë.
Megjithatë, ngjarjet morën një drejtim tjetër. Macron arriti të ndërtojë një atmosferë bashkëpunimi dhe të krijojë kushtet që liderët e tjerë të G7 të paraqisnin argumente të koordinuara përpara presidentit amerikan. Gjatë një darke pune të zhvilluar të hënën në mbrëmje, me pamje nga Liqeni i Gjenevës, liderët diskutuan fillimisht krizën në Lindjen e Mesme dhe marrëveshjen e fundit të SHBA-së me Iranin.
Ata e vlerësuan publikisht rolin e Trumpit në arritjen e kësaj marrëveshjeje, duke i ofruar atij njohjen që ai shpesh kërkon në arenën ndërkombëtare.
Më pas, biseda kaloi te Ukraina. Sipas një diplomati evropian, liderët e G7 e paraqitën konfliktin në terma që përputheshin me mënyrën se si Trump e sheh politikën globale: si një garë mes fituesve dhe humbësve. Ata argumentuan se Ukraina po reziston me sukses, ndërsa Rusia po përballet me vështirësi në front. U theksua se forcat ruse nuk po arrijnë të realizojnë përparime të rëndësishme ushtarake dhe se në disa zona madje po humbin territor.
Po ashtu, liderët nënvizuan se Rusia vazhdon të godasë objektiva civile, infrastrukturë publike dhe monumente me vlerë historike e fetare. Sulmi ndaj katedrales në Kiev u përdor si shembull i qartë i kostos njerëzore dhe kulturore të luftës.
Mesazhi kryesor ishte se Moska po vepron gjithnjë e më shumë nga dëshpërimi, ndërsa Ukraina po fiton mbështetje ndërkombëtare dhe po forcon pozicionin e saj.
Puna e Macronit për të siguruar suksesin e samitit nuk kufizohej vetëm te diskutimet politike. Për muaj të tërë ai kishte bërë përpjekje për të siguruar pjesëmarrjen dhe angazhimin e Trumpit. Presidenti francez ndryshoi datat e samitit për t’iu përshtatur kalendarit të liderit amerikan, rishikoi listën e të ftuarve dhe organizoi një pritje luksoze për të në Pallatin e Versajës. Darka shtetërore përfshinte pjata të rafinuara franceze si asparagus me karavidhe dhe havjar, mish pule Bourbonnais me tartufë, djathëra të zgjedhur dhe tartë me çokollatë.
Gjatë samitit në Evian-les-Bains, organizatorët shmangën çdo reagim publik ndaj vonesave të Trumpit ose komenteve të tij provokuese. Në një nga sesionet ekonomike ai deklaroi se ishte “shefi”, por kjo nuk shkaktoi polemika të mëdha. Edhe komunikata përfundimtare përfshiu disa referenca pozitive ndaj marrëveshjes së tij me Iranin, një lëvizje që u interpretua si pjesë e përpjekjeve për të ruajtur një klimë konstruktive.
Megjithatë, Macron refuzon kategorikisht idenë se ka përdorur vetëm lajkat për të fituar mbështetjen e Trumpit. Kur u pyet nga gazetarët nëse gjithë kjo energji e shpenzuar për presidentin amerikan ia vlente, ai reagoi duke theksuar se Franca nuk kishte hequr dorë nga parimet e saj. Macron kujtoi se kishte mbajtur qëndrime të qarta për integritetin territorial të Ukrainës, për sigurinë evropiane dhe për çështje të tjera ndërkombëtare, pavarësisht dallimeve me Uashingtonin.
Në fund të samitit, rezultatet dukeshin të prekshme.
Vendet e G7, përfshirë SHBA-në, ranë dakord të mbështesin sanksione të reja kundër Rusisë dhe riafirmuan mbështetjen e tyre të palëkundur për Ukrainën. Liderët premtuan ndihmë shtesë në fushën e mbrojtjes dhe përshëndetën atë që e quajtën “momentum të ri” të Ukrainës në fushën e betejës.
Presidenti i Këshillit Europian, António Costa, deklaroi se “rrjedha e luftës po ndryshon në favor të Ukrainës”, ndërsa kryeministri kanadez Mark Carney vlerësoi se qëndrimi amerikan ishte bërë më realist dhe më i afërt me vlerësimet e aleatëve evropianë.
Një tjetër sukses për presidencën franceze ishte marrëveshja për mineralet kritike. Liderët e G7 miratuan një objektiv konkret për të ulur varësinë nga mineralet e rralla kineze deri në vitin 2030, një çështje me rëndësi strategjike për ekonominë dhe sigurinë industriale të vendeve perëndimore.
Megjithatë, pavarësisht optimizmit të momentit, diplomatët mbeten të kujdesshëm.
Ata e dinë se Trump ka një histori të gjatë ndryshimesh të papritura në politikën e jashtme dhe se përfitimet e arritura mund të rezultojnë të përkohshme. Një diplomat evropian e përmblodhi këtë shqetësim me fjalët: “Fakti që Trump ndryshon mendje vazhdimisht është realiteti me të cilin duhet të jetojmë.”
Edhe marrëdhëniet mes Macronit dhe Trumpit nuk ishin pa tensione. Para samitit, presidenti amerikan kishte kërcënuar sërish Francën me tarifa të larta doganore për verërat franceze, si reagim ndaj taksës franceze mbi shërbimet digjitale.
Macron u përgjigj se do të zhvillonte një bisedë “respektuese, por të vendosur” me homologun e tij amerikan.
Megjithatë, në fund të takimit, të dy liderët dolën me tone pozitive.
Trump lavdëroi organizimin francez dhe tha se Macron kishte bërë “një punë fantastike”. Ishte një kompliment i rëndësishëm, duke pasur parasysh marrëdhënien shpesh të paqëndrueshme mes tyre. Por siç ndodh shpesh me Trumpin, fundi i samitit solli edhe një moment të papritur.
Teksa po largohej nga Franca, ai kujtoi një temë që nuk ishte diskutuar gjatë bisedimeve.
“Nuk folëm për Groenlandën,” tha ai me humor. “Duhej të kishim folur për Groenlandën.”
Kjo deklaratë e fundit shërbeu si kujtesë se, pavarësisht suksesit diplomatik të Macronit dhe përparimeve të arritura në samit, marrëdhëniet me Donald Trumpin mbeten gjithmonë të paparashikueshme./ Politico
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje