.png)
Gazeta Si – Ish-togeri i Forcave Speciale Australiane, Ben Roberts-Smith, i konsideruar hero lufte në vendin e tij, u arrestua në Aeroportin e Sidneit dhe u akuzua për krime lufte dhe vepra të tjera penale.
Akuzat lidhen me tre incidente në Afganistan midis viteve 2009 dhe 2012, gjatë pushtimit të vendit nga SHBA-të.
Nuk është e qartë nëse Roberts-Smith ishte gati të hipte në një fluturim ndërkombëtar kur u arrestua. Nëse dënohet, dënimi maksimal për krimet për të cilat akuzohet, është burgim i përjetshëm.
Roberts-Smith është 47 vjeç dhe i njohur në Australi. Në vitin 2011, ai mori çmimet e tij të para për shpëtimin e shokëve të rrethuar nga një grup talebanësh dhe më pas mori nderime dhe çmime të tjera, përfshirë Kryqin e Viktorias, dekorimin më të lartë ushtarak të vendit, të cilin e fitoi për operacionet ushtarake në Afganistan.
Ai u largua nga forcat e armatosura në vitin 2013, të njëjtin vit kur mori titullin “Babai i Vitit”. Përveç një karriere fitimprurëse si konferencier, Roberts-Smith paraqet dy portrete në Memorialin e Ushtrisë Australiane në kryeqytet, Canberra.
Konkretisht, ai tani akuzohet për krime lufte, vrasje, komplot për vrasje dhe ndihmë, inkurajim, këshillim ose nxitje të një personi tjetër për të kryer vrasje.
Një total prej pesë personash janë vrarë në lidhje me akuzat kundër tij, për incidente që ndodhën në vitet 2009 dhe 2012 në Kakarak, Darwan dhe Syahchow, në provincën Uruzgan në Afganistanin qendror.
Një nga viktimat, një fermer me emrin Ali Jan, dyshohet se u godit me shqelma nga Roberts-Smith në gjoks, duke bërë që ai të binte prapa nga një shkëmb.
Roberts-Smith më pas urdhëroi një ushtar tjetër ta qëllonte për vdekje. BBC News më pas raporton vdekjen e një luftëtari taleban, këmba protetike e të cilit u mor si trofe dhe u përdor nga trupat si enë për të pirë (kjo është e ashtuquajtura “këpucë”, një mënyrë e çuditshme për të festuar, e njohur në disa zona të caktuara në Australi).
Gjatë konferencës për shtyp pas arrestimit të Roberts-Smith, Komisionerja e Policisë Federale Australiane, Krissy Barrett, tha se, kur ata u vranë, “viktimat supozohet se kanë qenë të ndaluar, të paarmatosur dhe nën kontrollin e anëtarëve të forcave të armatosura”.
Ajo shtoi më tej se “ata supozohet se janë vrarë nga i akuzuari ose vartësit e tij në prani dhe me urdhër të të akuzuarit”.
Që në verën e vitit 2018, tre gazeta australiane – “Sydney Morning Herald”, “The Age” dhe “Canberra Times” – sfiduan reputacionin e Roberts-Smith dhe e akuzuan atë për vrasjen e të burgosurve afganë jashtë kontekstit të konfliktit të armatosur.
Ish-ushtari paditi tre gazetat për shpifje, por në fund të gjyqit, i cili ishte ndjekur shumë pikërisht për shkak të reputacionit të tij të shkëlqyer, gjyqtari vendosi në favor të gazetave, duke i gjetur kështu shumicën e akuzave të besueshme.
Roberts-Smith apeloi, por përsëri humbi: në fund, Gjykata Supreme refuzoi të dëgjonte një apel të mëtejshëm që ai paraqiti. Megjithatë, deri në atë pikë nuk ishte ngritur asnjë akuzë kundër tij.
Ndërkohë, në vitin 2020, një raport i njohur si “Raporti Brereton”, gjeti prova të besueshme se dhjetëra civilë ishin vrarë menjëherë nga forcat speciale australiane gjatë pushtimit të Afganistanit.
U krijua një ekip special hetimor, Zyra e Hetuesit Special (OSI), i cili, në vitin 2021, filloi të hetonte Roberts-Smith së bashku me policinë federale, duke çuar përfundimisht në akuza kundër tij.
Ross Barnett, drejtor i OSI-së, shpjegoi se hetimi ishte “i plotë”, por “kompleks” dhe u krye në rrethana të vështira, pjesërisht, sepse u krye nga distanca dhe pjesërisht, sepse hetuesit “nuk kishin qasje në vendin e krimit”. Kjo është arsyeja pse zgjati kaq gjatë.
Megjithatë, rasti i Roberts-Smith është vetëm një nga 53 që agjencia ka filluar të hetojë që nga viti 2021. Tridhjetë e nëntë prej tyre kanë përfunduar pa u ngritur akuza, ndërsa dhjetë janë ende në vazhdim.
Në vitin 2023, një tjetër ushtar i Forcave Speciale Australiane u akuzua për vrasje; gjyqi i tij është planifikuar të fillojë në shkurt të vitit të ardhshëm.
Kryeministri australian, Anthony Albanese nuk ka komentuar mbi arrestimin e Roberts-Smith, por bordi që menaxhon Memorialin e Ushtrisë Australiane në Canberra, ka thënë se do të shqyrtojë pllakën që shoqëron shfaqjen e uniformës dhe medaljeve të tij, e cila tashmë është përditësuar për të pasqyruar akuzat dhe rezultatin e gjyqit pasues për shpifje.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje