.png)
Nga Daniel Serwer*- Ndërsa nis viti 2026, ndodhemi në ujëra tashmë të hartëzuara mirë. Rusia po vazhdon agresionin e saj 200-vjeçar ndaj Ukrainës.
Shtetet e Bashkuara po përpiqen të ripohojnë Doktrinën Monroe në Hemisferën Perëndimore, jo vetëm për Venezuelën, por edhe për Groenlandën. Kina po kërcënon Tajvanin. Këto nuk janë “sfera influence”, por ambicie perandorake.
Ukraina nuk do të përfundojë mirë për agresorin
Agresioni rus tashmë po shkatërron ekonominë dhe shoqërinë e vetë Rusisë. Rritja ekonomike po ngadalësohet, borxhi po rritet dhe prodhimi jashtë sektorit ushtarak është në rënie. Humbjet njerëzore po i afrohen shifrës së një milioni.
Rajonet e vendit, edhe pse përfitojnë ekonomikisht, po furnizojnë pjesën më të madhe të fuqisë ushtarake dhe po mbajnë barrën kryesore të viktimave. Shumë prej tyre kanë shumicë etnike pakicash dhe disa ushqejnë aspirata për pavarësi.
Presidenti Vladimir Putin e di këtë. Ai ka rikthyer autoritarizmin dhe ka kufizuar më tej liritë civile. Shumë rusë liberalë janë larguar nga vendi. Megjithatë, Donald Trump po ia toleron ambiciet perandorake Putinit, me shpresën se do të përfitojë nga nevojat ekonomike të Rusisë pas luftës.
As Venezuela nuk do të përfundojë mirë
Suksesi fillestar amerikan në kapjen e presidentit venezuelian Nicolás Maduro fsheh sfidat e mëdha që qëndrojnë përpara. Ndërsa presidenti Trump mburret se do ta çojë naftën venezueliane në SHBA, venezuelianët nuk kanë rënë dakord për këtë. Ai duket se po planifikon të devijojë cisternat e naftës nën embargo dhe t’i detyrojë të shkarkojnë në SHBA. Kjo është pirateri.
Regjimi i Maduros vazhdon të jetë në këmbë. Fraksionet më të ashpra mund të pranojnë të lejojnë një sasi të kufizuar nafte drejt SHBA-së për ta qetësuar Trumpin. Por njëkohësisht, ato do të bashkëpunojnë me partnerët kubanë, iranianë dhe rusë për të mbajtur regjimin e Maduros në pushtet.
Trump as që po përpiqet të shtiret sikur dëshiron një tranzicion demokratik në një të ardhme të afërt. Ai ka mbështetur zv.presidenten Delcy Rodríguez, të emëruar nga Maduro. Por kjo nuk do ta kënaqë opozitën demokratike, të udhëhequr nga María Corina Machado.
Herët a vonë, konflikti i brendshëm do ta përfshijë Venezuelën, në dëm të interesave amerikane. Pyetja është se sa i dhunshëm do të bëhet ky konflikt. SHBA, pa trupa në terren, do të ketë shumë pak ndikim mbi këtë faktor. Një datë zgjedhjesh mund të ndihmonte në uljen e tensioneve, por Rodríguez nuk ka gjasa ta dëshirojë këtë.
“Suksesi” në Venezuelë e ka trimëruar administratën Trump të shpresojë se mund ta marrë Groenlandën nga Danimarka. Ata as nuk po e fshehin këtë. Sekretari i Shtetit Marco Rubio shpreson gjithashtu që Venezuela të ndalë mbështetjen për mbijetesën e diktaturës kubane.
Edhe atje, një tranzicion paqësor është pak i mundshëm. Shembja e Kubës mund të sjellë një valë të re emigrantësh drejt SHBA-së. Pa përmendur ndërhyrjet e tjera që Trump ka kërcënuar kundër Kolumbisë dhe Panamasë.
Kina mund të ketë më shumë sukses me Tajvanin, por asgjë nuk është e garantuar.
Kërcënimi i Kinës ndaj Tajvanit mund të sjellë pasoja edhe më të rënda për SHBA-në. Edhe pa burimet e saj ushtarake të përqendruara në Hemisferën Perëndimore, SHBA do ta kishte shumë të vështirë të mbronte Tajvanin, qoftë nga një bllokadë, qoftë nga një pushtim.
Presidenti Trump është tërhequr kryesisht nga tarifat e larta ndaj Kinës dhe nga ndalimi i çipeve. Presidenti Xi Jinping e di se Kina po e fiton luftën tregtare. Nuk do të ishte befasuese nëse, brenda pak vitesh, ai do të ndihej i inkurajuar të pushtonte Tajvanin.
Një sukses i tillë do t’i kushtonte Kinës shumë, si në burime ashtu edhe në marrëdhëniet me fqinjët. Dhe nënshtrimi i Tajvanit, ku demokracia ka hedhur rrënjë, nuk do të ishte i lehtë. Por përpjekja e ngjashme në Hong Kong po rezulton kryesisht e suksesshme. Pekini mund të besojë se tashmë e di si të rimarrë territore dhe t’i qeverisë ato duke i mohuar popullsisë zërin e saj. Dhe edhe nëse nuk pushton, Kina ka opsione të tjera.
Ndërkohë
Në fronte të tjera, Trump nuk po arrin më shumë sesa një armëpushim në Gaza. Asnjë vend nuk dëshiron të dërgojë paqeruajtës derisa Hamasi të çarmatoset. Ai ka dështuar t’i ndalë sulmet e kolonëve izraelitë ndaj palestinezëve në Bregun Perëndimor.
Qëndrimi kokëfortë i Iranit për çështjet bërthamore e ka shtyrë Trumpin të kërcënojë me bombardime të reja. Këto kërcënime do t’i bindin shumë vende – përfshirë Iranin – se është më mirë të kenë armë bërthamore sesa të mos kenë.
Titujt nuk i zgjidhin problemet. Por ato janë pothuajse gjithçka që Trump di të prodhojë. Zgjidhjet nuk janë fusha e tij. Ai preferon vëmendjen, pavarësisht kostos.
Burimi: Peacefare.net
Shënim: *Daniel Serwer është akademik dhe analist amerikan i politikës së jashtme, i njohur veçanërisht për rolin dhe komentet e tij mbi Ballkanin, Ukrainën, Rusinë dhe politikën ndërkombëtare të SHBA-së.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
