.png)
Nga Gazeta Si- Fëmijët në mbarë botën po e përvetësojnë inteligjencën artificiale (AI) me ritme shumë më të shpejta se të rriturit, ndërsa rregullat dhe mekanizmat mbrojtës nuk po arrijnë të ecin me të njëjtin ritëm.
Ky është paralajmërimi i UNICEF, i cili në një analizë të re, të bazuar në të dhëna nga 10 vende, vlerëson se të paktën 20 milionë fëmijë kanë përdorur tashmë teknologjitë e AI-së.
Sipas raportit, përdorimi i inteligjencës artificiale nga fëmijët është më shumë se tri herë më i lartë se ai i të rriturve. Rreth 13 milionë fëmijë deklarojnë se e përdorin AI-në për t’i ndihmuar në mësime dhe detyrat e shtëpisë, ndërsa më shumë se 2 milionë, ose një në dhjetë, i drejtohen për këshilla mbi shqetësimet dhe problemet personale.
UNICEF thekson se inteligjenca artificiale tashmë po formëson fëmijërinë në të gjithë botën, duke krijuar njëkohësisht mundësi të reja për të mësuar, eksploruar dhe zhvilluar kreativitetin, por edhe rreziqe të reja që ende nuk kuptohen plotësisht.
Organizata paralajmëron se fëmijët janë grupi më i ekspozuar ndaj sistemeve të AI-së, ndërsa kanë shumë pak mundësi për të kontrolluar mënyrën se si funksionojnë ato, si përdoren të dhënat e tyre personale apo si janë ndërtuar modelet që i fuqizojnë. Për këtë arsye, ata janë të parët që përballen me pasojat e një qeverisjeje të dobët të teknologjisë, ndërsa do të jetojnë me efektet e saj për dekada.
Një tjetër shqetësim lidhet me mungesën e provave afatgjata mbi ndikimin e AI-së në zhvillimin kognitiv dhe emocional të fëmijëve.
UNICEF vëren se, megjithëse teknologjia premton përfitime, ende nuk dihet plotësisht se si mund të ndikojë në varësinë emocionale, zhvillimin e të menduarit kritik apo ekspozimin ndaj përmbajtjeve të dëmshme. Sipas organizatës, “një brez po rritet brenda një eksperimenti global”.
Vetë fëmijët shprehin shqetësime për përdorimin e inteligjencës artificiale. Një e treta e tyre kanë frikë se AI mund të përdoret për mashtrime dhe përhapjen e dezinformatave, ndërsa një në katër shqetësohet se fotografitë ose videot e tyre mund të manipulohen përmes teknologjisë “deepfake”, duke krijuar përmbajtje me natyrë seksuale pa pëlqimin e tyre.
Përballë këtyre zhvillimeve, UNICEF u bën thirrje qeverive, kompanive teknologjike dhe partnerëve ndërkombëtarë që të vendosin të drejtat e fëmijëve në qendër të politikave globale për inteligjencën artificiale.
Organizata kërkon investime më të mëdha në kërkimet mbi ndikimin e AI-së tek fëmijët, forcimin e ligjeve kundër shfrytëzimit dhe abuzimit seksual të mundësuar nga teknologjia, ndërtimin e sistemeve më të sigurta dhe transparente, rritjen e edukimit digjital për fëmijët dhe prindërit, si dhe zgjerimin e aksesit në infrastrukturë digjitale cilësore.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje