Të paktën 40 përfaqësues të vendeve anëtare të të ashtuquajturit “Koalicion i vullnetmirëve” mblidhen në Berlin, në një takim që synon të koordinojë mbështetjen e vazhdueshme për Ukrainën dhe të përcaktojë qëndrimin evropian përballë zhvillimeve të reja diplomatike.
Takimi zhvillohet në një moment delikat për sigurinë ndërkombëtare, pasi vëmendja është përqendruar edhe te një takim trepalësh mes presidentit amerikan Donald Trump, presidentit rus Vladimir Putin dhe presidentit kinez Xi Jinping, në margjinat e forumit të Bashkëpunimit Ekonomik Azi-Paqësor (APEC).
Ky takim ka nxitur krahasime me Konferencën e Jaltës të vitit 1945, kur udhëheqësit e atëhershëm të fuqive aleate diskutuan arkitekturën e rendit botëror pas Luftës së Dytë Botërore. Shqetësimi kryesor në Evropë është që vendimet për të ardhmen e Ukrainës dhe sigurinë e kontinentit të mos merren pa përfshirjen e drejtpërdrejtë të vendeve evropiane.
Evropa kundër një “Jalte të re”
Ministri i Jashtëm norvegjez, Espen Barth Eide, ka shprehur rezerva ndaj idesë që takimi mes tre fuqive të mëdha mund të çojë në krijimin e sferave të reja të ndikimit.
Ai theksoi se një marrëveshje mes liderëve të fuqishëm për ndarjen e botës do të ishte zhvillimi i fundit që dëshiron Evropa.
Edhe analisti i Këshillit Evropian për Marrëdhëniet me Jashtë, Fredrik Wesslau, vlerëson se Vladimir Putin mund të përpiqet të përdorë takimin për të diskutuar të ardhmen e Ukrainës dhe për të siguruar një marrëveshje që do t’i jepte Rusisë dhe fuqive të tjera të mëdha ndikim mbi rendin e ardhshëm gjeopolitik.
Sipas tij, siguria evropiane nuk mund të vendoset pa pjesëmarrjen e vetë evropianëve.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy ka kundërshtuar gjithashtu çdo skenar që do të kujtonte Konferencën e Jaltës, duke deklaruar se Ukraina nuk dëshiron një marrëveshje të re mes fuqive të mëdha në kurriz të sovranitetit të saj.
Ndërkohë, Donald Trump është shprehur optimist për mundësinë e arritjes së një zgjidhjeje për t’i dhënë fund luftës, duke deklaruar se palët mund të jenë pranë një marrëveshjeje.
Në Berlin, krahas takimit të Koalicionit të Vullnetmirëve, do të zhvillohet edhe një takim i grupit E5, ku bëjnë pjesë Gjermania, Franca, Italia, Polonia dhe Mbretëria e Bashkuar.
Në fokus do të jenë kushtet dhe vijat e kuqe që Evropa dëshiron të mbrojë në çdo negociatë të mundshme për armëpushim në Ukrainë.
Pesë vendet, së bashku me përfaqësues të Këshillit dhe Komisionit Evropian, janë ngarkuar të koordinojnë diskutimet me Rusinë pas samitit joformal të Këshillit Evropian.
Mesazhi që vjen nga kryeqytetet evropiane është se çdo marrëveshje për përfundimin e luftës duhet të garantojë sigurinë e Ukrainës dhe të mos cenojë stabilitetin e përgjithshëm të Evropës.
Ish-presidenti i Estonisë, Toomas Hendrik Ilves, ka kritikuar ndërkohë qëndrimin e administratës amerikane ndaj sulmeve ukrainase në territorin rus.
Ai ka vënë në dukje kontrastin mes kritikave të zyrtarëve amerikanë ndaj sulmeve ukrainase mbi rafineritë ruse të naftës dhe infrastrukturën tjetër strategjike, ndërsa Rusia vazhdon sulmet e saj të përditshme ndaj Ukrainës.
Ilves vlerësoi reagimin e ministrit gjerman të Mbrojtjes, Boris Pistorius, i cili kundërshtoi publikisht kritikat e Uashingtonit ndaj operacioneve ukrainase në territorin rus.
Në të njëjtën kohë, Bashkimi Evropian po shqyrton një paketë të re financiare prej 45 miliardë eurosh për të mbështetur Ukrainën, e cila vazhdon të përballet me pasojat ekonomike dhe financiare të luftës.
Propozimi i Komisionit Evropian synon të garantojë vazhdimësinë e funksionimit të shtetit ukrainas dhe t’i japë Kievit një pozicion më të fortë në negociatat e mundshme për përfundimin e konfliktit.
Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, e ka cilësuar këtë mbështetje si një instrument të rëndësishëm për forcimin e pozitës negociuese të Ukrainës.
Financimi parashikohet të sigurohet përmes borxhit të përbashkët evropian. Megjithatë, propozimi ka hasur në rezerva nga Sllovakia, Republika Çeke, Hungaria dhe Bullgaria, të cilat kanë shprehur dëshirën të mos marrin pjesë në këtë mekanizëm.
Një tjetër çështje e ndërlikuar është mbulimi i interesave të kredive. Sipas vlerësimeve të Brukselit, kreditë prej 90 miliardë dhe 45 miliardë eurosh mund të gjenerojnë së bashku rreth 6 miliardë euro kosto vjetore.
Komisioni Evropian ka lënë gjithashtu të hapur mundësinë e përdorimit të aseteve ruse të ngrira për shlyerjen e principalit të kredive.
Ndërkohë, në Ballkanin Perëndimor, Mali i Zi po përballet me presionin e kohës për të përmbushur objektivin e mbylljes së të gjithë kapitujve të negociatave të anëtarësimit në Bashkimin Evropian.
Podgorica ka ende 10 kapituj për të mbyllur përpara fundit të vitit, ndërsa në Konferencën Ndërqeveritare pritet të përmbyllë vetëm dy të tjerë, që lidhen me politikën rajonale dhe taksimin.
Përveç pengesave teknike, procesi po ndikohet edhe nga mosmarrëveshjet dypalëshe me Kroacinë, të cilat vazhdojnë të përbëjnë një problem politik për avancimin e negociatave.
Pavarësisht vonesave, anëtarësimi i Malit të Zi në BE në vitin 2028 mbetet një mundësi, megjithëse shtyrja e negociatave mund të krijojë pengesa të tjera.
Në një zhvillim tjetër rajonal, Partia Popullore Evropiane (EPP) pritet të shqyrtojë pezullimin e anëtarësimit të Partisë Përparimtare Serbe (SNS), e lidhur me presidentin serb Aleksandar Vuçiç.
Vendimi i mundshëm vjen pas një procesi të gjatë shqyrtimi të brendshëm dhe kritikave për marrëdhëniet e partisë me Rusinë, si dhe për trajtimin e protestave në Serbi.
Në axhendën evropiane mbetet edhe modernizimi i infrastrukturës energjetike.
Komisioneri i BE-së për Energjinë, Dan Jørgensen, ka theksuar rëndësinë e përshpejtimit të procedurave për dhënien e lejeve për projektet energjetike, duke e cilësuar këtë si një hap të rëndësishëm drejt zhvillimit të energjisë së pastër.
Sipas tij, modernizimi i rrjeteve energjetike është thelbësor për integrimin e burimeve të rinovueshme, zgjerimin e përdorimit të automjeteve elektrike dhe instalimin e pompave të nxehtësisë.
Megjithatë, financimi i këtyre investimeve mbetet një nga sfidat kryesore për vendet anëtare.
Qëllimi i Brukselit është që 27 shtetet anëtare të veprojnë gjithnjë e më shumë si një bashkim i vetëm energjetik.
Në një kohë kur lufta në Ukrainë, rivaliteti mes fuqive të mëdha dhe pasiguria ekonomike po riformësojnë marrëdhëniet ndërkombëtare, Evropa përballet me një sfidë të dyfishtë: të ruajë unitetin e saj politik dhe të sigurojë që vendimet për të ardhmen e kontinentit të mos merren pa zërin e saj.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
.png)




Lini një Përgjigje