Bota

Katari propozon rihapjen e Ngushticës së Hormuzit në këmbim të inspektimeve bërthamore në Iran

Katari ka paraqitur një propozim të ri diplomatik për uljen e tensioneve mes Uashingtonit dhe Teheranit, duke synuar zhbllokimin e Ngushticës së Hormuzit dhe rifillimin e inspektimeve të programit bërthamor të Iranit.

Sipas planit, Irani do të lejonte inspektorët e Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike (IAEA) të vizitonin objektet bërthamore të bombarduara, përfshirë ato ku dyshohet se ruhen rezervat e uraniumit të pasuruar.

Në këmbim, SHBA-ja do të hiqte bllokadën detare ndaj Iranit dhe do të lironte një pjesë të rreth 8 miliardë dollarëve të aseteve iraniane të ngrira.

Emiri i Katarit, Sheikh Tamim bin Hamad al-Thani, e ka diskutuar propozimin me presidentin amerikan Donald Trump, duke theksuar rëndësinë e dialogut dhe diplomacisë për shmangien e një përshkallëzimi të mëtejshëm.

Irani kundërshton largimin e uraniumit

Sipas propozimit, Irani nuk do të detyrohej të largonte nga territori i tij rezervat e uraniumit të pasuruar. Një alternativë do të ishte ulja e nivelit të pasurimit përmes përzierjes së uraniumit me materiale të tjera.

Megjithatë, Teherani ka shprehur rezerva për rikthimin e inspektorëve të OKB-së, duke vënë në pikëpyetje paanshmërinë e drejtuesit të agjencisë, Rafael Grossi. Autoritetet iraniane druhen se informacionet e mbledhura gjatë inspektimeve mund të përdoren nga SHBA-ja dhe Izraeli për qëllime ushtarake.

Hormuzi, çelësi i marrëveshjes

Sipas planit të Katarit, Irani do të lejonte kalimin e anijeve në Ngushticën e Hormuzit që në ditën e dytë të marrëveshjes, përmes një itinerari të negociuar me Omanin.

Megjithatë, Teherani kërkon edhe përmbushjen e disa kushteve të tjera, përfshirë përfundimin e luftës në Liban, tërheqjen e forcave amerikane nga bregdeti iranian, lehtësimin e sanksioneve dhe pagesën e dëmshpërblimeve të luftës.

Ndërkohë, Omani po propozon një mekanizëm afatgjatë për administrimin e ngushticës, në përputhje me të drejtën ndërkombëtare detare.

Situata mbetet e tensionuar. Garda Revolucionare iraniane ka pretenduar se dy cisterna nafte kanë goditur mina dhe kanë marrë flakë gjatë përpjekjes për të kaluar nëpër një itinerar të paautorizuar.

Rihapja e Ngushticës së Hormuzit do të kishte rëndësi të madhe për tregjet ndërkombëtare, pasi nëpër këtë korridor kalon një pjesë e konsiderueshme e furnizimeve globale me naftë.

Për momentin, propozimi i Katarit përfaqëson një përpjekje të rëndësishme diplomatike, por mosbesimi mes palëve dhe kushtet e shumta të vendosura nga Irani e bëjnë ende të pasigurt arritjen e një marrëveshjeje.


Copyright © Gazeta “Si”


Lini një Përgjigje

Adresa juaj email s’do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme janë shënuar me një *

Më Shumë