.png)
Në një fjalim të vitit 1931, Herbert Hoover argumentonte se “të zotërosh shtëpinë tënde është shprehje fizike e individualizmit, e sipërmarrjes, e pavarësisë dhe e lirisë së shpirtit”. Gati një shekull më vonë, ky vlerësim i pronësisë së shtëpisë mbetet pjesë e mënyrës se si mendojnë amerikanët.
Për shumë njerëz, blerja e një shtëpie konsiderohet automatikisht një investim i mirë. Agjentët imobiliarë këshillojnë të blesh para se çmimet të rriten më tej, ndërsa miqtë dhe familjarët shpesh thonë se qiraja është thjesht “të hedhësh paratë kot”. Por vendimi për të blerë apo marrë me qira është më kompleks.
Kur blen një shtëpi, nuk merr vetëm një vend për të jetuar. Lidh gjithashtu një pjesë të madhe të kursimeve në një pasuri të vetme, duke hequr dorë nga mundësia për t’i investuar ato para diku tjetër. Kjo është ajo që ekonomistët quajnë kosto oportune e kapitalit.
Në SHBA, për shembull, çmimet e banesave u rritën rreth 87% nga dhjetori 2015 deri në dhjetor 2025. Në të njëjtën periudhë, S&P 500 u rrit rreth 235%, pa përfshirë dividentët. Shifrat nuk janë drejtpërdrejt të krahasueshme, pasi shtëpia të ofron edhe strehim, por tregojnë se kapitali i investuar në një banesë mund të kishte alternativa të tjera.
Kredia hipotekore e bën situatën edhe më interesante. Nëse një blerës paguan 20% të çmimit të shtëpisë dhe vlera e saj rritet me 10%, kthimi mbi kapitalin e investuar është 50%. Por e njëjta levë funksionon edhe në drejtim të kundërt: një rënie prej 10% e vlerës së shtëpisë do të nënkuptonte një humbje prej 50% të kapitalit fillestar.
Kjo nuk do të thotë se nuk ka arsye të mira për të blerë. Stabiliteti, mungesa e pasigurisë së qirasë dhe liria për ta përshtatur shtëpinë sipas dëshirës kanë vlerë reale.
Por këto janë arsye për të pasur një shtëpi, jo domosdoshmërisht për ta konsideruar atë investimin më të mirë.
Çështja mund të jetë më e thjeshtë nga sa duket: vendi ku dëshiron të jetosh nuk ka pse të jetë i njëjti vend ku dëshiron të investosh paratë.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje