.png)
Shitjet e makinave hibride të prodhuara në Kinë në Bashkimin Europian kanë shënuar një rritje të jashtëzakonshme gjatë viteve të fundit, duke shtuar presionin mbi industrinë europiane të automobilave dhe duke nxitur diskutime të reja në Bruksel për mënyrën se si duhet të përgjigjet BE-ja ndaj konkurrencës kineze.
Të dhënat e fundit tregojnë përmasat e ndryshimit. Në vitin 2022, në tregun europian u shitën vetëm 659 automjete plotësisht hibride të prodhuara në Kinë. Bëhet fjalë për automjete ku motori me benzinë ose naftë përdoret për të furnizuar sistemin elektrik dhe baterinë.
Situata ka ndryshuar ndjeshëm që prej atëherë. Pas vendosjes nga Bashkimi Europian të tarifave kundër subvencioneve për automjetet elektrike të prodhuara në Kinë në vitin 2024, prodhuesit kinezë kanë zgjeruar me shpejtësi ofertën e tyre në segmentet hibride.
Sipas të dhënave të Eurostat, në shtatë muajt e parë të këtij viti në BE u shitën 160,662 automjete plotësisht hibride të prodhuara në Kinë, një rritje e jashtëzakonshme krahasuar me vetëm pak vite më parë.
Edhe automjetet hibride plug-in kanë regjistruar një zgjerim të fortë. Këto modele mund të karikohen nga një burim i jashtëm energjie, por gjithashtu përdorin motorin me djegie të brendshme. Shitjet e tyre u rritën nga 56,706 njësi në vitin 2022 në 217,764 njësi vetëm gjatë periudhës janar-korrik të këtij viti.
Rritja e shpejtë e pranisë së automjeteve kineze në rrugët europiane po tërheq gjithnjë e më shumë vëmendjen e institucioneve të BE-së dhe të industrisë së automobilave.
Brukseli i ka kërkuar Pekinit që të kufizojë në mënyrë vullnetare eksportet e automjeteve hibride drejt tregut europian. Në të kundërt, Bashkimi Europian mund të shqyrtojë masa mbrojtëse, përfshirë mundësinë e vendosjes së kuotave për importet.
Zhvillimet vijnë në një kohë kur struktura e tregut europian të makinave po ndryshon me shpejtësi. Sipas të dhënave të Shoqatës Europiane të Prodhuesve të Automjeteve (ACEA), automjetet hibride përbëjnë tashmë rreth 37% të tregut të përgjithshëm europian, ndërsa automjetet tërësisht elektrike kanë kaluar nivelin e 21%.
Prodhuesit kinezë po përfitojnë nga ky ndryshim i kërkesës. BYD, Chery dhe Leapmotor kanë regjistruar rritje me ritme treshifrore në tregun e BE-së, duke zgjeruar praninë e tyre në një industri ku deri pak vite më parë prodhuesit europianë kishin një dominim shumë më të madh.
Geely, ndërkohë, vazhdon të jetë marka kineze me praninë më të madhe në tregun europian. Kompania ka regjistruar rritje të qëndrueshme dhe ka shitur rreth 205,000 automjete në tetë muajt e parë të vitit. Në grupin Geely bëjnë pjesë edhe markat suedeze Volvo dhe Polestar.
Pas saj vjen BYD, e cila ka shënuar një rritje prej 163% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar, duke arritur rreth 177,000 automjete të shitura në tregun europian.
Geely dhe BYD, së bashku me prodhuesin kinez SAIC, kanë kaluar tashmë Tesla-n në volumin e shitjeve në BE. Kompania amerikane, e drejtuar nga Elon Musk, ka shitur rreth 142,000 automjete në bllok gjatë shtatë muajve të parë të vitit.
Megjithatë, prodhuesit europianë vazhdojnë të kenë një avantazh të konsiderueshëm për nga madhësia. Grupi Volkswagen, për shembull, ka shitur rreth 2 milionë automjete gjatë tetë muajve të parë të vitit, duke mbetur një prej aktorëve kryesorë të tregut europian.
Në të njëjtën kohë, kërkesa për automjete elektrike po rritet në disa prej tregjeve më të mëdha të Europës. Në Gjermani, shitjet e makinave elektrike u rritën me 75% në gusht, duke arritur në rreth 69,000 njësi. Në Francë, rritja ishte 112%, ndërsa në Slloveni u regjistrua një rritje prej 266%.
Ritmet e rritjes ndryshojnë ndjeshëm nga një treg në tjetrin. Në Mbretërinë e Bashkuar, shitjet e automjeteve elektrike u rritën me 27% në gusht, në rreth 28,000 njësi, ndërsa në Irlandë rritja ishte vetëm 7%, me rreth 2,200 automjete të shitura.
Këto zhvillime janë pjesë e një përplasjeje më të gjerë tregtare dhe industriale mes Europës dhe Kinës. Në fillim të muajit, presidentja e Komisionit Europian, Ursula von der Leyen, e përshkroi deficitin tregtar të BE-së me Kinën, që arrin rreth 1.18 miliardë euro në ditë, si një situatë që ka arritur në një pikë kritike.
Në përpjekje për të shmangur një përshkallëzim të mëtejshëm të tensioneve, Komisioneri europian për Tregtinë, Maroš Šefčovič, dhe homologu i tij kinez, Wang Wentao, pritet të zhvillojnë një takim më 8 dhe 9 tetor. Në qendër të diskutimeve pritet të jenë marrëdhëniet tregtare dhe konkurrenca në sektorët strategjikë.
Industria europiane e automobilave është një prej sektorëve më të ekspozuar ndaj këtyre zhvillimeve. Prodhuesit përballen njëkohësisht me tranzicionin drejt automjeteve elektrike, konkurrencën e prodhuesve kinezë dhe presionin për të ruajtur kapacitetet industriale dhe vendet e punës në Europë.
Në sfond qëndrojnë edhe marrëdhëniet tregtare mes SHBA-së dhe Kinës. Presidenti amerikan Donald Trump dhe presidenti kinez Xi Jinping pritet të takohen në kuadër të përpjekjeve për të ulur tensionet tregtare mes dy ekonomive më të mëdha të botës.
Çështja e mineraleve të rralla mbetet gjithashtu e rëndësishme për industrinë e automobilave. Këto materiale përdoren në një sërë teknologjish të avancuara, përfshirë komponentë të rëndësishëm për automjetet elektrike dhe sistemet e tyre elektrike.
Në një marrëveshje të diskutuar më parë mes Uashingtonit dhe Pekinit, SHBA-ja kishte ofruar lehtësime tarifore për disa importe kineze në këmbim të pezullimit të kufizimeve kineze mbi eksportet e mineraleve të rralla. Megjithatë, zbatimi dhe kohëzgjatja e këtyre marrëveshjeve mbeten pjesë e negociatave më të gjera mes dy vendeve.
Ndërsa Europa përpiqet të përshpejtojë tranzicionin drejt automjeteve elektrike dhe hibride, prodhuesit kinezë po fitojnë terren në një treg që për dekada është dominuar nga kompanitë europiane, japoneze dhe amerikane.
Rritja e shitjeve të makinave hibride kineze e vendos kështu Brukselin përballë një dileme të dyfishtë: të mbrojë industrinë europiane nga konkurrenca që konsiderohet potencialisht e subvencionuar, pa penguar njëkohësisht zgjerimin e automjeteve me emetime më të ulëta dhe objektivat e tranzicionit të gjelbër.
Përplasja mbi makinat kineze nuk është më vetëm një çështje e industrisë së automobilave. Ajo po shndërrohet në një prej pikave kryesore të debatit mbi marrëdhëniet ekonomike dhe tregtare mes Europës dhe Kinës.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje