.png)
Gazeta Si – Përshëndetja e fundit nga Xi Jinping për mikun e tij Vladimir Putin: “Ka ndryshime që nuk kanë ndodhur në njëqind vjet. Kur jemi bashkë, ne udhëheqim këto ndryshime”. Përgjigja e Putinit ishte e prerë: “Jam dakord”.
Kjo lë të kuptohet që “Cari” mund të deklarohet vetëm në përputhje me mendimin e Xi-së: i vetmi aleat i madh tek i cili mund të mbështetet.
Kishte tre çështje në tryezë në Samitin e Kremlinit:
marrëdhëniet dypalëshe Kinë-Rusi;
lufta në Ukrainë;
konfrontimi-përplasja mes dy fuqive të Lindjes dhe “Perëndimit kolektiv”, siç e përkufizojnë rusët dhe kinezët, të alarmuar nga fronti i bashkuar i përbërë nga Shtetet e Bashkuara, Bashkimi Evropian dhe aleatët e Paqësorit si Japonia, Koreja e Jugut. dhe Australisë.
Pra, çfarë mbeti nga samimi nga këto tre ditë?
1.”Urdhri i betejës”
Në frazën e fshehtë të Xi-së për ndryshimet që nuk janë parë në njëqind vjet, shkencëtarët politikë në Uashington lexuan menjëherë një urdhër beteje: Kina dhe Rusia së bashku për të përmbysur rendin botëror të udhëhequr nga Perëndimi.
Dihet mirë se është pikërisht sfida ndaj Perëndimit që po e shtyn Moskën gjithnjë e më pranë Pekinit.
Megjithatë, Putini me aventurizmin e tij dëshiron të shkatërrojë dhe përmbysë; Xi-në, i cili ka shumë më tepër për të humbur (lidhjet ekonomike me Shtetet e Bashkuara dhe Evropën) është më i kujdesshëm.
2.Ukraina “mungon”
Xi Jinping pothuajse nuk e përmendi Ukrainën, të paktën në mikrofona të hapur dhe në komunikatat e delegacionit të tij.
Punët e “pista” ia la Carit. Xi, vetëm vuri në dukje se Kina mban një “pozicion të paanshëm”.
Misioni i tij në Moskë erdhi pas prezantimit më 24 shkurt të “12 pikave kineze për zgjidhjen e krizës”, tashmë të famshme, të cilat sipas Shteteve të Bashkuara, janë një kurth për Ukrainën dhe Perëndimin.
Prandaj, Xi ka një objektiv të parë: ai dëshiron të jetë paqedashës neutral. Detyra për të folur publikisht për “krizën akute” gjatë samitit, i takoi mikut të tij luftëtar dhe luftarak: Putin shpalli se “shumë nga propozimet në planin e paqes kineze, janë në përputhje me qasjen ruse dhe mund të merren si bazë për zgjidhjen e konfliktit në Ukrainë, kur Perëndimi dhe Kievi të jenë gati”.
3. Biseda (së shpejti) midis Xi dhe Zelensky
Për të luajtur rolin e tij si paqedashës, Xi, tani është i detyruar të zhvillojë bisedime me Volodymyr Zelensky.
Ai nuk ka folur me të që kur rusët nisën agresionin që kinezët refuzojnë ta quajnë pushtim.
Kanë qarkulluar thashetheme për një takim virtual të afërt, një video-konferencë mes Pekinit dhe Kievit.
Ukrainasit e presin atë: Zelensky dëshiron të dijë “çfarë nënkupton plani për sovranitet dhe integritet territorial” që bie në sy në pikën 1 nga 12 në idetë kineze për një zgjidhje paqësore.
Në dokumentin kinez të 24 shkurtit, nuk ka asnjë referencë për pushtimin rus të provincave lindore të Ukrainës.
Pika 3 thërret “ndërprerjen e armiqësive”. Pika 4 “rifillimi i bisedimeve të paqes”.
Ukrainasit nuk i besojnë atij dhe Shtëpia e Bardhë ka kohë duke thënë se një armëpushim në këtë situatë në terren, “tregon se Pekini mbështet Moskën dhe dëshiron ratifikimin e fitimeve territoriale ruse”.
Dokumenti kinez në fakt nuk përmend tërheqjen e ushtrisë ruse nga pushtimi i Ukrainës.
Pas tre ditësh në Kremlin, “neutrali” Xi Jinping duhet të pranojë të paktën një telefonatë video në Kiev.
Ai nuk e telefonoi këtë vit lufte, ndoshta sepse e kuptoi se Zelensky është një “komunikues i madh” dhe se, ndryshe nga Putini, ai mund t’i zbulonte botës pozicionin e vërtetë kinez për pushtimin.
4.Çfarë kupton Xi me “integritetin territorial” të Ukrainës?
4) Përmbledhje: Xi do të marrë (pranojë) një rrezik kur të flasë me Zelensky. Edhe lideri ukrainas do të duhet të jetë i kujdesshëm: ai nuk mund të irritojë Kinën për të mos rrezikuar ta shtyjë atë për të rritur mbështetjen për rusët; dhe ai duhet ta mbajë të lidhur në frontin e rindërtimit të pasluftës, i cili do të kushtojë jashtëzakonisht shumë.
Shtetet e Bashkuara paralajmërojnë kundër “blofit” të Xi-së që mbështet shokun Putin.
Megjithatë, në përgjithësi, 12 pikat kineze të planit të paqes, janë deri tani e vetmja përpjekje pak a shumë e artikuluar për të ndalur luftën.
Perëndimorët dhe ukrainasit duhet të bëjnë presion ndaj Xi-së për të dalë nga paqartësia, për të sqaruar se çfarë është integriteti territorial. Për të zgjedhur mes mantelit të paqedashësit dhe maskës së bështetësit.
5.Kontrata vendimtare që Xi nuk e nënshkroi
5) Në frontin e marrëdhënieve ekonomike, Putin vlerësoi paktin tregtar të çelikut, gati 200 miliardë dollarë tregti që pritet në 2023 (por ende vetëm një e shtata e tregtisë së Kinës me Shtetet e Bashkuara dhe Bashkimin Evropian).
Cari ftoi industritë kineze të zënë vendin e atyre perëndimore në Rusi. Duke pasur parasysh sanksionet, Putini nuk ka zgjidhje tjetër.
Ai gjithashtu njoftoi se “Fuqia e Siberisë 2” do të sjellë 50 miliardë metra kub gaz në Kinë në vit: “Ne kemi rënë dakord për parametrat”, tha Putin.
Ende nuk ka nënshkrim të kontratës për gazsjellësin, i cili pritet të hyjë në punë në vitin 2030 dhe Xi nuk e ka përmendur këtë.
Mega-projekti është diskutuar prej vitesh, me “Fuqia e Siberisë 2”, totali i gazit siberian i pompuar në Kinë në vitin 2030, do të rritet në 98 miliardë metra kub në vit, plus 100 milionë gaz të lëngshëm që do të eksportohen.
Ka mundësi që planifikuesit kinezë të presin t’i vënë vulën e kuqe marrëveshjes së madhe ose sepse nuk duan të bëhen shumë të “varur” nga gazi rus (një lëvizje e rrezikshme siç e kemi zbuluar ne evropianët); ose sepse ndoshta Xi po e mban kontratën si një nxitje për Putinin, nëse dhe kur duhet të fillojnë negociatat reale me Ukrainën dhe Perëndimin.
6.Tavolina më e shkurtër, tapeti më i gjatë, flamujt më të mëdhenj
Tre ditët e samitit mund të mos i kenë ndryshuar gjërat për njëqind vjet, siç do të dëshironte Xi.
Tabela më e shkurtër në diplomaci mbetet në Kremlin: 50 centimetra në secilën anë për të paraqitur dy liderët që janë miqtë më të mirë krah për krah; qindra metra tapet i kuq për të nderuar perandorin kinez; dy flamuj shumë të mëdhenj të Federatës Ruse dhe Republikës Popullore të Kinës të ekspozuar në sallën San Giorgio.
Të gjitha materialet që stjuardët e Pallatit do të duhet t’i heqin tani, me shpresën se do të ketë një rast tjetër.
Përshtati: Gazeta “Si”
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
