Nga Noah Hawley*- Në fund të filmit të vitit 2007 të ‘There Will Be Blood’, personazhi i baronit të naftës i luajtur nga Daniel Day-Lewis, tashmë i moshuar dhe më i pasur se Kroesi, e vret predikuesin e interpretuar nga Paul Dano.
Eli Sunday i Danos, armiku i Daniel Plainview gjatë viteve të tij themelore të ndërtimit të pasurisë, vjen për t’i shitur tokën e pasur me naftë që dikur ai vetë e dëshironte.
Por Plainview nuk ka më nevojë për atë tokë, sepse- siç shpjegon në një nga monologët më të famshëm të kinemasë moderne- ai ‘e ka thithur’ tashmë gjithë naftën që fshihej nën të nga një pronë ngjitur.
I dëshpëruar për para, Eli kërkon një hua.
Në vend të kësaj, Plainview e ndjek në një pistë bowlingu dhe e vret me një entuziazëm të frikshëm. Kur gjithçka mbaron, një shërbëtor vjen për të parë çfarë ishte gjithë ajo zhurmë.
“Mbarova”, bërtet Plainview.
Pavarësisht sa herë e shoh atë film-dhe e shoh shpesh-nuk e kam interpretuar kurrë këtë fjali si “tani do ketë pasoja për veprimet e mia”.
Përkundrazi: ajo nënkupton se Plainview e ka përfunduar udhëtimin e tij, përmes pasurisë dhe pushtetit, drejt një sfere jashtë universit moral.
Ai ka “mbaruar”, pra, së shtiruri sikur rregullat e shoqërisë njerëzore vlejnë për të.
Në vitin 2018, isha i ftuar në retreat-in “Campfire” të Jeff Bezos në Santa Barbara, Kaliforni.
Është një event vjetor ku themeluesi i Amazon fton mbi 80 të ftuar-personazhe të famshëm, artistë, intelektualë dhe këdo tjetër që e konsideron interesant-për të kaluar tre net në një resort privat.
Kohët e fundit isha kontaktuar nga Amazon për të transferuar biznesin tim të filmit dhe televizionit nga Disney, dhe megjithëse kisha refuzuar, ekipi i Bezos më ftoi në Campfire-ndoshta për të më impresionuar me shtrirjen e ndikimit të tij.
Në një të enjte të ngrohtë tetori, një flotë avionësh privatë u dërgua në aeroportet e Van Nuys dhe Nju Jorkut për të transportuar të ftuarit drejt Santa Barbarës.
Në atë pikë kisha vetëm një ide të vagullt se kush tjetër do të vinte-njerëz të famshëm, të pasur, me ndikim… dhe unë. Lista e të ftuarve, më thanë, do të jepej sapo të mbërrinim. Familjet ishin të mirëpritura; për çdo fëmijë ofrohej një dado.
Unë dhe bashkëshortja ime i sollëm dy fëmijët nga Austin në Los Angeles dhe më pas morëm një fluturim 45-minutësh drejt veriut.
Bezos kishte marrë me qira të gjithë resortin Biltmore për fundjavën, si dhe klubin e plazhit përballë. Ai kishte sjellë një kompani sigurie nga Las Vegasi për të garantuar privatësinë tonë. Edhe moti dukej luksoz dhe, kur na çuan në dhoma, gjetëm çanta dhuratash plot me produkte të shtrenjta.
Çdo mëngjes mblidheshim në një sallë leksionesh për të dëgjuar prezantime-në stilin e TED Talks. Atë vit, një gjyqtar i Gjykatës së Lartë u intervistua dhe një neurolog foli për avancimet teknologjike në proteza.
Pasditeve dhe mbrëmjeve, inkurajoheshim të shkëmbenim ide mbi pije dhe darka me katër pjata-pra, të krijonim lidhje me disa nga njerëzit më të privilegjuar në botë. Pyetja që dëgjoja më shpesh ishte: “Pse jam këtu?”
“Pse jam këtu?” pyeste këngëtari i viteve ’80.
Pse jam këtu?” pyeste romancieri fitues i Pulitzer-it, antropologu i famshëm, historiani presidencial. Vetëm yjet e kinemasë dhe miliarderët nuk e bënin këtë pyetje-ata ishin mësuar me këto ambiente.
Ekziston një qark festivalesh idesh, dhe nëse je në listën e duhur, mund të kalosh vitin duke udhëtuar, duke ngrënë Wagyu dhe duke diskutuar për përmirësimin e botës me moderatorin më të famshëm televiziv.
Kështu nisi fundjava.
Ja si përfundoi: gruaja ime theu kyçin e dorës duke rrëshqitur në bar të lagur, dhe unë me fëmijët u sëmurëm me një virus të dhimbshëm që shkakton flluska në duar, këmbë dhe gojë.
Nuk është shaka. Njëri prej nesh u kthye me krahun në allçi; tre të tjerët me plagë të kuqe në fytyrë dhe trup. Nëse kërkon një shenjë nga Zoti nëse duhet të rrish me njeriun më të pasur në botë, kushtoji vëmendje kur të dërgon jo një, por dy “sëmundje”. Nuk u kthyem më kurrë në Campfire.
…
Sa më shumë i jam afruar botës së pasurisë, aq më shumë kuptoj se të jesh vërtet i pasur nuk do të thotë të kesh jahte apo avionë privatë. Do të thotë që gjithçka bëhet, në thelb, falas. Mund të fitosh çdo gjë, por nuk mund të humbasësh asgjë, sepse për ata që afrohen drejt trilionëve, asnjë humbje nuk ndryshon realisht pushtetin e tyre.
Për ta, fjala “dështim” pushon së pasuri kuptim.
Kjo ndjenjë paprekshmërie ka pasoja të thella psikologjike. Nëse gjithçka është falas dhe asgjë nuk ka rëndësi, atëherë bota dhe njerëzit e tjerë ekzistojnë vetëm për t’u përdorur.
Nuk është më narcizëm klasik; është një gjendje ku individi zmadhohet deri në madhësinë e universit-dhe universi zhduket.
Tetë vite më vonë, Jeff Bezos, Mark Zuckerberg dhe Elon Musk duken se e kanë lënë pas botën e pasojave. Veprimet e tyre gjykohen vetëm nga vetë ata.
Dekada kërkimesh në psikologji tregojnë se morali zhvillohet përmes pasojave-përmes përballjes me efektet e veprimeve tona dhe reagimit të sinqertë të të tjerëve.
Nuk është se të pasurit bëhen të këqij; është se ambienti i tyre pushon së mësuari gjërat që njerëzit e zakonshëm i mësojnë çdo ditë. Kur mund të blesh rrugëdalje nga çdo gabim, kur mund të largosh këdo që të kundërshton, mekanizmi bazë që na mëson se të tjerët janë realë… fiket.
…
Bota gjithmonë është drejtuar nga burra të pasur. Por ndryshe nga baronët e dikurshëm, që e përballnin realitetin për ta formësuar, miliarderët e sotëm duken gjithnjë e më të shkëputur prej tij. Suksesi i tyre është i garantuar, pavarësisht çfarë ndodh me pjesën tjetër të botës.
“Mbarova”, bërtet Daniel Plainview, i ulur në mbretërinë e tij të përkryer.
Edhe pse sapo ka kryer një krim, nuk është ndjerë kurrë më i lirë.
Burimi: The Atlantic/Përshtati Gazeta Si
Shwnim: Noah Hawley është krijuesi i serive FX Fargo dhe Alien: Earth, dhe autori i romanit Anthem .
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
.png)




Lini një Përgjigje