.png)
Dakordësia e Metës për një pagesë prej 18 miliardë dollarësh për të zgjidhur pretendimet se Facebook dhe Instagram kanë dëmtuar fëmijët erdhi si një surprizë. Priteshin javë të tëra drame në gjykatë, ndërsa 29 shtete amerikane u përballën me një prej gjigantëve më të mëdhenj të teknologjisë.
Teknikisht, gjyqi kishte të bënte me privatësinë online të fëmijëve. Ai bazohej në Aktin e Mbrojtjes së Privatësisë Online të Fëmijëve (COPPA), një ligj amerikan gati 30-vjeçar, i cili u miratua shumë përpara se të ekzistonin platformat e mëdha sociale të sotme.
Çështja përqendrohej te mbledhja dhe përdorimi historik i të dhënave që u përkisnin fëmijëve nën moshën 13 vjeç nga Meta gjatë një periudhe disavjeçare. Por në realitet, ajo ishte kthyer në një sfidë shumë më të gjerë ndaj sigurisë së fëmijëve në platformat e kompanisë.
Meta, së bashku me platformat e tjera të mediave sociale, është nën presion në të gjithë botën, ndërsa viti 2026 po shfaqet si një vit llogaridhënieje për industrinë. Kompania ka luftuar gjatë përmes padive dhe proceseve të kushtueshme për të mbrojtur angazhimin e saj për mbrojtjen e fëmijëve në Facebook dhe Instagram.
Gjatë viteve, Meta ka prezantuar shumë mjete sigurie të dizajnuara për t’u dhënë përdoruesve të rinj mbrojtje më të madhe. Por përballë këtyre pretendimeve janë prindërit e fëmijëve që kanë përjetuar dëme në të njëjtat platforma, si dhe familje që thonë se janë të mbingarkuara nga numri i madh i mjeteve që kërkojnë mbikëqyrjen e tyre. Në një moment, Meta kishte më shumë se 60 veçori sigurie vetëm në Instagram.
Gjyqi vazhdoi vetëm pesë ditë dhe përfundoi përpara se CEO i Metës, Mark Zuckerberg, të dilte në bankën e të akuzuarve.
Por procesi ishte i vështirë për kompaninë.
Denoncuesi Arturo Bejar, i cili dikur punonte në Instagram, pretendoi se u kishte thënë drejtuesve të kompanisë se gjëra të dëmshme po u ndodhnin fëmijëve në platformë dhe se nuk ishte ndërmarrë veprim i mjaftueshëm.
Një tjetër drejtues tha se nuk mbante mend të kishte shkruar në një prezantim të brendshëm se Meta ndonjëherë zgjidhte të paguante gjoba për shkelje të rregullave në vend që të bënte ndryshimet e nevojshme.
Memo të brendshme sugjeronin gjithashtu se kompania e dinte se disa mjete sigurie kishin norma të ulëta miratimi, megjithatë ajo vazhdonte të lançonte veçori që nuk aktivizoheshin automatikisht.
Rreziku financiar për Metën ishte i jashtëzakonshëm. Kishte pasur spekulime se kompania mund të përballej me qindra miliarda dollarë gjoba nëse do ta humbiste çështjen.
Në skenarin më të keq, dënimi maksimal për çdo fëmijë që përdorte një nga platformat e saj për më shumë se gjysmë ore në ditë gjatë një periudhe 12-vjeçare mund të arrinte në 1.4 trilionë dollarë, afërsisht sa vlera e plotë e kompanisë.
Një shifër e tillë sigurisht nuk do të ishte realiste, por edhe një dënim në qindra miliarda dollarë do të kishte qenë jashtëzakonisht i rëndë.
Në krahasim me këtë rrezik, deri në 18 miliardë dollarë, të pagueshme gjatë një periudhe prej 10 vitesh, janë dukshëm më të menaxhueshme.
Meta nuk po pranon ndonjë shkelje. Marrëveshja i lejon kompanisë të shmangë një proces të gjatë dhe një rezultat potencialisht shumë më të kushtueshëm.
Mund të argumentohet se zgjidhja mbron edhe biznesin e saj kryesor. Rrjetet sociale vazhdojnë të jenë mënyra se si Meta fiton pjesën më të madhe të parave të saj. Miliarda përdorues të Facebook dhe Instagram i ofrojnë kompanisë një burim të madh të ardhurash nga reklamat.
Meta mund të thotë se tani po përqendrohet shumë te inteligjenca artificiale, por ende ka nevojë për të ardhurat e mëdha që gjenerohen nga aplikacionet e saj sociale.
Çfarë po ndryshon Meta?
Si pjesë e marrëveshjes, gjiganti i mediave sociale ka rënë dakord të bëjë një numër ndryshimesh në mënyrën se si funksionojnë Instagram dhe Facebook për përdoruesit e rinj.
Disa ekspertë thonë se këto masa janë vonuar shumë.
Barrierat e reja të sigurisë përfshijnë një kufi prej dy orësh në të dyja platformat, i cili do të jetë cilësimi i paracaktuar për adoleshentët e njohur nga sistemi. Megjithatë, mesazhet direkte nuk do të llogariten në kufirin ditor të përdorimit.
Njoftimet do të jenë të heshtura nga mesnata deri në orën 06:00 dhe gjatë ditëve të shkollës nga ora 08:00 deri në 15:00.
Pëlqimet në postime dhe përmbajtje do të fshihen gjithashtu për adoleshentët, duke hequr një prej elementeve që mund të nxisë krahasimin dhe presionin social.
Shumica e këtyre veçorive të reja do të bëhen cilësime të paracaktuara ose opsione për adoleshentët brenda gjashtë muajve.
Megjithatë, përpjekjet e reja të Metës për të identifikuar më mirë se cilët përdorues në platformat e saj janë fëmijë do të zgjasin deri në një vit për t’u zbatuar.
Kjo është një prej sfidave më të mëdha për kompaninë. Nëse një fëmijë mund të regjistrohet duke deklaruar një moshë më të madhe, shumë prej kufizimeve të reja mund të anashkalohen. Prandaj, aftësia për të identifikuar moshën e përdoruesve do të jetë thelbësore për suksesin e masave të reja.
Do të ishte e habitshme nëse këto masa do të mbeteshin vetëm brenda kufijve të SHBA-së për një kohë shumë të gjatë. Vendet e tjera, të cilat po përballen me shqetësime të ngjashme rreth ndikimit të mediave sociale te fëmijët, pothuajse me siguri do të jenë të gatshme të shqyrtojnë masa të ngjashme.
Presioni mund të shtrihet edhe te rivalët e Metës.
Meta thotë se veçoritë e reja do t’i ndihmojnë realisht fëmijët vetëm nëse edhe kompanitë e tjera i miratojnë ato. Është një industri shumë konkurruese dhe nëse një platformë vendos kufizime të forta, ndërsa rivalët nuk bëjnë të njëjtën gjë, përdoruesit e rinj mund të zhvendosen te platformat e tjera.
Duke pasur parasysh reagimin global kundër mediave sociale dhe shqetësimet për ndikimin e tyre tek fëmijët, kompani si TikTok dhe Snapchat mund të përballen me presion për të ndjekur shembullin e Metës.
Pyetja atëherë është nëse fëmijët do të vazhdojnë t’i përdorin këto platforma në të njëjtën mënyrë pasi ato të kufizohen qëllimisht dhe të ofrojnë një përvojë më të kontrolluar.
Nëse platformat sociale bëhen më të thjeshta dhe më pak të orientuara drejt përdorimit të vazhdueshëm, kjo mund të ndryshojë edhe marrëdhënien e brezave të rinj me mediat sociale. Në një skenar më afatgjatë, përdoruesit ekzistues mund të plaken gradualisht prej tyre, ndërsa fëmijët mund të rriten me një qasje shumë më të kufizuar ndaj këtyre platformave.
Por për momentin, prova e vërtetë e marrëveshjes do të jetë nëse masat e reja funksionojnë.
Arturo Bejar, ish-inxhinieri i Instagramit i kthyer në denoncues, thotë se suksesi duhet të matet jo nga numri i veçorive që Meta prezanton, por nga ndikimi real që ato kanë te fëmijët.
Në fund të fundit, Meta duhet të mbahet përgjegjëse për rezultatet, jo për përpjekjet.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje