Një vizatim që u bë viral dhe solli diversitetin racor në ilustrimet mjekësore

Një ilustrim i një fetusi me ngjyrë u bë viral dhjetorin e kaluar me shumë njerëz që komentuan në mediat sociale se ishte hera e parë që kishin parë një përshkrim të një fetusi me lëkurë të errët.

Vëmendja erdhi si befasi për Chidiebere Ibe, student nigerian i vitit të parë të mjekësisë që krijoi imazhin dhe e përshkruan atë si “vetëm një nga vizatimet e mia për të mbrojtur diversitetin në ilustrimet mjekësore”.

Imazhi filloi një diskutim rreth mungesës së përfaqësimit në këto ilustrime, imazhe që gjenden kryesisht në tekste shkollore dhe revista shkencore për të treguar patologjitë dhe procedurat mjekësore.

Ibe, 25 vjeç, i cili është drejtor kreativ në Shoqatën e Neurokirurgëve të Ardhshëm Afrikan, tani është ftuar të botojë disa nga ilustrimet e tij në edicionin e dytë të një manuali të krijuar për të treguar se si shfaqen një sërë problemesh në lëkurën e errët.

“Mind the Gap: Një manual klinik i shenjave dhe simptomave në lëkurën e zezë dhe kafe”, u botua për herë të parë në vitin 2020. Bashkëautorja Malone Mukwende, një studente mjekësie në Londër, shkroi përmes emailit se “puna e Chidiebere zbulon disa nga paragjykimet që ekzistojnë në mjekësi për të cilat ne mund të mos jemi të vetëdijshëm”.

Ibe, i cili mori një diplomë kimie në Nigeri dhe po studionte mjekësi në Ukrainë, ilustrimet e tij mjekësore i filloi vetëm në vitin 2020. Ai tashmë ka krijuar imazhe që përshkruajnë anatominë dhe një sërë problemesh, të tilla si vitiligo, plagë, infeksione dhe lëndime të shtyllës kurrizore, të gjitha te njerëzit me ngjyrë.

Ibe thotë se mungesa e ilustrimeve të problemeve në lëkurën e zezë e bën të vështirë për studentët e mjekësisë t’i diagnostikojnë ato. Mukwende shpreson se së bashku ata mund të krijojnë “projektin për botën” për sa i përket asaj se si duhet të duken tekstet e ndryshme mjekësore dhe se “Mind the Gap” do të njihet si “libër shkollor i përdorur për përfaqësimin e një shumëllojshmërie tonesh të lëkurës”.

Një “hendek i madh” në përfaqësim

Jenna Lester, asistente pedagoge në departamentin e dermatologjisë në Universitetin e Kalifornisë, San Francisko, i përshkruan ilustrimet e Ibe si “të pabesueshme”.

Lester është drejtoreshë e programit ‘Skin of Color’ të Universitetit, i cili ofron një hapësirë për njerëzit me ngjyrë, aziatikët, latinët dhe indigjenët për të kuptuar kushtet që i prekin ata. Ajo thotë se e kuptoi se kishte një “hendek të madh” në përfaqësimin në dermatologji kur ishte studente dhe një pedagoge i tha klasës se një gjendje e caktuar do të dukej ndryshe në lëkurën e errët, por jo se si do të shfaqej gjendja. Lester thotë se ajo është “mirënjohëse që tani njerëzit në fakt po reagojnë dhe po e njohin atë si një problem të madh dhe po bëjnë ndryshime për ta trajtuar atë”.

Studimet kanë treguar këtë mungesë diversiteti. Një studim i vitit 2014 nga studiues në Universitetin e Wollongong në Australi ekzaminoi paragjykimet gjinore në tekstet e anatomisë dhe zbuloi se nga më shumë se 6000 imazhe me një seks të identifikueshëm të botuara midis 2008 dhe 2013 në 17 tekste shkollore, shumica dërrmuese ishin të bardhë dhe pak më shumë se një e treta ishin femra. Rreth 3% ishin trupa me aftësi të kufizuara dhe 2% ishin të moshuar.

Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.