.png)
Gazeta Si – Partia Popullore (PP) e qendrës së djathtë fitoi zgjedhjet rajonale në Andaluzi të dielën. Partia Socialiste (PSOE), e cila qeveris në nivel kombëtar, pati rezultate të dobëta dhe jo për herë të parë.
Në muajt e fundit, zgjedhjet u mbajtën edhe në tre rajone të tjera: Ekstremadura, Aragon dhe Kastilje e Leon. Rezultatet ishin të ngjashme në të gjitha.
Për shtatë vjet, Spanja ka qenë i vetmi vend i madh evropian që ka pasur një qeveri të krahut të majtë. Kryeministri Pedro Sánchez ka qëndrime shumë progresive për çështje të ndryshme, si barazia gjinore dhe politikat mjedisore.
Kohët e fundit ai filloi të legalizojë qindra mijëra emigrantë pa dokumente. Në politikën e jashtme, ai është shumë kritik ndaj Shteteve të Bashkuara dhe Izraelit dhe qeveria e tij është një nga të paktat në Evropë që e ka njohur Palestinën.
Por e djathta është në rritje. Sondazhet tregojnë se PP dhe Vox, partitë e ekstremit të djathtë, së bashku kanë 49.2 përqind të votave, krahasuar me 36.6 përqind për të majtën (PSOE, së bashku me Podemos dhe Sumar, dy parti radikale të majta). Nuk do të ketë zgjedhje të tjera këtë vit, por në vitin 2027 do të ketë zgjedhje lokale dhe legjislative.
Nëse zgjedhjet do të mbaheshin tani, PP dhe Vox do të kishin numrat e nevojshëm për të formuar një qeveri koalicioni, megjithëse të dy partitë ende nuk e kanë deklaruar qartë qëllimin e tyre për ta bërë këtë: një pjesë e udhëheqjes së PP, e cila, së bashku me PSOE, është një nga dy partitë kryesore të Spanjës, është ende e gatshme të formojë një aleancë qeverisëse në nivel kombëtar me të djathtën ekstreme, edhe pse aleanca të ngjashme janë formuar në nivel rajonal.
Vox është një parti ksenofobe, euroskeptike dhe seksiste. Ajo u themelua në vitin 2013 dhe është rritur me shpejtësi, ashtu si partitë e ekstremit të djathtë në vende të tjera të mëdha evropiane, si Rassemblement National në Francë dhe Alternative für Deutschland në Gjermani.
Sipas sondazheve, ajo është partia e tretë më e madhe, me 17.9 përqind të votave. Pati rezultate të mira në zgjedhjet rajonale në muajt e fundit dhe mori poste qeveritare falë aleancave me PP-në.
Rajonet ku u mbajtën zgjedhjet në muajt e fundit janë vende ku e djathta ishte tashmë në pushtet dhe humbja e qendrës së majtë nuk ishte surprizë.
Në disa aspekte, rënia e popullaritetit të Sánchez dhe socialistëve është madje normale, duke pasur parasysh se ata kanë qenë në pushtet që nga viti 2018. “Alternimi i pushtetit është normal dhe ciklit të tyre po i vjen fundi”, shpjegoi politologu Pablo Simon.
Megjithatë, Sánchez po lufton edhe për arsye më specifike, siç është rritja e kostos së jetesës dhe kriza e strehimit, një problem i madh në shumë qytete spanjolle.
Disa anëtarë të PSOE dhe bashkëpunëtorët e tyre janë akuzuar për korrupsion. Gruaja e tij, Begoña Gómez, është nën hetim për dyshime për ndikim në një hetim të diskutueshëm.
Por përtej arsyeve politike, Spanja, si kudo tjetër në Evropë, po përjeton një ndryshim shoqëror. Hulumtimet kanë treguar se opinioni publik spanjoll po zhvendoset djathtas për disa çështje që Sánchez i ka mbështetur fuqimisht, si barazia gjinore, lufta kundër ngrohjes globale dhe mikpritja e emigrantëve.
Ángel Munárriz, një gazetar për “El Pais”, shkroi se në Spanjë, “e djathta po fiton terren, jo vetëm në kutitë e votimit, por edhe në vetë strukturën e opinionit publik”.
Ky ndryshim po prek veçanërisht votuesit më të rinj. Midis votuesve midis 18 dhe 34 vjeç, Vox është partia kryesore: 40 përqind e burrave në këtë grupmoshë dhe 20 përqind e grave, thonë se do të votonin për të.
Ndër të tjera, votuesit më të rinj janë veçanërisht të pakënaqur me qeverinë, sepse ajo po dështon të adresojë koston e jetesës në qytetet më të mëdha, ku shumë lëvizin për të gjetur punë.
Probleme të mëtejshme për Sánchez lindën nga bashkëpunimi i tij me disa parti pro-pavarësisë, veçanërisht ato katalanase, të cilat kanë disa deputetë në parlamentin kombëtar.
Për të fituar mbështetjen e tyre për qeverinë e tij, në vitin 2023, Sánchez dha një amnisti shumë të diskutueshme për aktivistët që organizuan një referendum të paligjshëm për pavarësinë e Katalonjës në vitin 2017 dhe bëri lëshime të tjera ekonomike.
Shumë banorë të rajoneve të tjera iu përgjigjën qëndrimit të Sánchez duke u bërë më nacionalistë dhe duke mbështetur nevojën për një shtet qendror të fortë dhe të unifikuar.
Nga viti 2018 deri në vitin 2024, përqindja e njerëzve që thanë se favorizojnë një shtet të fortë qendror, u rrit nga 30.1 në 38.9 përqind.
Disa udhëheqës të PSOE-së janë të shqetësuar për situatën. Zgjedhjet rajonale do të zhvillohen në Asturias dhe Castile-La Mancha vitin e ardhshëm dhe PSOE rrezikon t’i humbasë të dyja.
Adrián Barbón, presidenti i rajonit të Asturias, tha se partia duhet të kryejë një “analizë kritike se si janë gjërat nga brenda” për t’u “përpjekur të lidhen me qytetarët”.
Emiliano García-Page, presidenti i rajonit të Castile-La Mancha, tha se Sánchez duhet ta kuptojë mesazhin e qytetarëve, por preferon të “shohë anën tjetër”.
Pavarësisht kësaj, disa njerëz pranë qeverisë dhe Sánchez pohojnë se situata nuk është aq e keqe. Disa ministra i shpjeguan me optimizëm “El País” se humbjet në zgjedhjet rajonale ishin gjithashtu për shkak të abstenimit të shumë votuesve të qendrës së majtë: ata besonin se bashkëpunimi në rritje midis Vox dhe PP në nivel rajonal mund të largonte disa votues që ishin kundër një qeverie të ekstremit të djathtë në nivel kombëtar, duke shtyrë kështu më shumë njerëz të votojnë për PSOE-në.
Përshtati: Gazeta “Si”
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje