.png)
Nëse republikanët humbasin shumicën në Kongres më 3 nëntor 2026, Donald Trump mund të përballet me një opozitë më të fortë, hetime parlamentare dhe vështirësi në zbatimin e programit të tij. Megjithatë, humbja nuk do të thotë fundi i presidencës së tij.
Zgjedhjet e mesmandatit në SHBA janë një provë e rëndësishme për presidentin, pasi u japin votuesve mundësinë të ndikojnë në balancën e pushtetit gjatë katër viteve të mandatit presidencial.
Më 3 nëntor, amerikanët do të votojnë për të 435 anëtarët e Dhomës së Përfaqësuesve dhe për rreth një të tretën e Senatit. Rezultati do të përcaktojë nëse republikanët do të ruajnë kontrollin e Kongresit apo nëse demokratët do të fitojnë mundësinë për të kufizuar më shumë politikat e Shtëpisë së Bardhë.
Zgjedhjet si referendum për presidentin
Historikisht, partia e presidentit shpesh ka humbur vende në zgjedhjet e mesmandatit. Bill Clinton pësoi humbje në vitin 1994, George W. Bush në vitin 2006, Barack Obama në vitin 2010 dhe Donald Trump në vitin 2018. Edhe Joe Biden humbi kontrollin e Dhomës së Përfaqësuesve në vitin 2022.
Këto zgjedhje shërbejnë si një vlerësim i punës së presidentit, veçanërisht për ekonominë, inflacionin, emigracionin dhe politikën e jashtme. Megjithatë, rezultati varet nga garat në secilin shtet dhe distrikt, jo vetëm nga vota kombëtare.
Çfarë mund të bëjnë demokratët nëse fitojnë Kongresin?
Nëse demokratët marrin kontrollin e Dhomës së Përfaqësuesve, ata do të mund të bllokojnë ose të ndryshojnë axhendën legjislative të Trumpit, të drejtojnë komisionet dhe të nisin hetime mbi veprimet e administratës.
Ata mund të shqyrtojnë edhe nisjen e procedurës së shkarkimit të presidentit, të njohur si impeachment. Por kjo nuk do të thotë se Trumpi do të largohej automatikisht nga detyra. Për shkarkimin kërkohet dënimi nga Senati me dy të tretat e votave të senatorëve të pranishëm.
Nëse demokratët fitojnë edhe Senatin, ata do të kenë më shumë ndikim mbi konfirmimin e gjyqtarëve federalë, ambasadorëve dhe zyrtarëve të lartë të administratës. Kjo mund ta ngadalësojë procesin e emërimeve dhe ta detyrojë Shtëpinë e Bardhë të negociojë me kundërshtarët politikë.
Megjithatë, presidenti ruan të drejtën e vetos ndaj ligjeve të miratuara nga Kongresi. Për ta anashkaluar atë, nevojiten dy të tretat e votave në të dyja dhomat.
Ekonomia dhe politika e jashtme në qendër të debatit
Çmimet e ushqimeve, karburantit dhe energjisë, së bashku me punësimin dhe inflacionin, mund të ndikojnë ndjeshëm në mënyrën se si amerikanët e vlerësojnë administratën Trump.
Një tjetër çështje e debatueshme është politika e tarifave tregtare. Ndërsa administrata i paraqet ato si një instrument për mbrojtjen e prodhimit amerikan, kritikët paralajmërojnë se kostot mund të kalojnë te bizneset dhe konsumatorët.
Në politikën e jashtme, një Kongres më kritik mund të ushtrojë mbikëqyrje më të madhe mbi shpenzimet ushtarake, ndihmën për aleatët dhe vendimet e administratës për konfliktet ndërkombëtare. Megjithatë, presidenti do të ruajë kompetenca të rëndësishme në drejtimin e politikës së jashtme dhe të degës ekzekutive.
A mund ta anashkalojë Trumpi Kongresin?
Trumpi mund të vazhdojë të përdorë urdhrat ekzekutivë për të drejtuar institucionet federale dhe për të zbatuar politikat brenda kompetencave të tij ligjore.
Por këto urdhra nuk janë të pakufizuar. Ata mund të kundërshtohen në gjykata, të revokohen nga një president pasues ose të preken nga ligje të reja të Kongresit.
Nëse demokratët kontrollojnë njërën ose të dyja dhomat, marrëdhëniet mes Kongresit dhe Shtëpisë së Bardhë mund të bëhen më të tensionuara. Negociatat për buxhetin dhe financimin e institucioneve federale mund të jenë veçanërisht të vështira, duke rritur rrezikun e bllokimeve politike.
Çfarë do të thotë kjo për dy vitet e fundit të mandatit?
Nëse republikanët ruajnë shumicën në të dyja dhomat, Trumpi do të ketë më shumë hapësirë për të çuar përpara programin e tij. Nëse demokratët fitojnë vetëm Dhomën e Përfaqësuesve, ata mund të bllokojnë nisma legjislative dhe të shtojnë kontrollin mbi administratën. Nëse marrin edhe Senatin, mund të krijohen pengesa shtesë për emërimet dhe miratimin e politikave.
Në politikën amerikane, një president që humbet mbështetjen e Kongresit shpesh përshkruhet si lame duck, pra një udhëheqës me ndikim politik të dobësuar. Megjithatë, ai nuk humbet kompetencat e tij kushtetuese dhe vazhdon të jetë president deri në përfundim të mandatit, përveçse nëse largohet përmes një procedure kushtetuese.
Në fund, zgjedhjet e mesmandatit nuk do të vendosin nëse Trumpi do të qëndrojë në Shtëpinë e Bardhë, por sa e lehtë apo e vështirë do të jetë për të qeverisur. Rezultati do të përcaktojë balancën e pushtetit në Uashington dhe drejtimin e politikës amerikane deri në zgjedhjet presidenciale të vitit 2028.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje