Analize

A do ta fitojë Vuçiçi zemrën e Trumpit?

Presidenti serb po i josh në mënyrë aktive administratën amerikane duke e lavdëruar publikisht Trumpin, por kjo strategji është e ndërlikuar nga lidhjet e thella të Serbisë me Kinën.

Nga Gazeta ‘Si’- Presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiç, ka intensifikuar fushatën e tij për të fituar mbështetjen e homologut amerikan, Donald Trump, kryesisht duke lavdëruar politikën e Trumpit, duke ofruar marrëveshje fitimprurëse biznesi dhe duke pretenduar se lideri amerikan gëzon një popullaritet të pakrahasueshëm në Serbi krahasuar me pjesën tjetër të Europës.

Sipas vëzhguesve, “ofensiva e fundit joshëse” e Vuçiçit është ndërtuar në masë të madhe mbi një strategji të zhvilluar nga ish-Presidenti i Republikës Srpska, Milorad Dodik, i cili shfrytëzoi një lidhje shumë të personalizuar me administratën e Donald Trumpit.

Megjithatë, bashkëbiseduesit e European Western Balkans theksojnë se nuk do të jetë e lehtë për Vuçiçin të paraqitet si një aleat i vendosur i Amerikës, duke pasur parasysh vizitën e tij të fundit në Kinë, gjatë së cilës u nënshkruan marrëveshje dhe memorandume të shumta.

“Është e qartë se Vuçiçi po përpiqet sërish të përmirësojë marrëdhëniet (me Trumpin). Kjo është e rëndësishme për të si pjesë e strategjisë së tij të përgjithshme për të ndërtuar lidhje me liderë që mund të mbrojnë pushtetin e tij dhe, veçanërisht tani që marrëdhëniet me BE-në po përkeqësohen, të kesh një tjetër aleat perëndimor mund të jetë e dobishme”, thotë Florian Bieber, profesor në Universitetin e Grazit.

Në mënyrë të ngjashme, Marko Savković, këshilltar i lartë në Qendrën për Çështje Ndërkombëtare dhe të Sigurisë (ISAC Fund), vëren se “SHBA-ja në thelb dëshiron të largojë Kinën dhe Rusinë nga rajoni- kjo është një politikë që nuk ndryshon”.

“Prandaj, do të jetë shumë e vështirë për Vuçiçin të ‘afrohet’ përsëri me Shtetet e Bashkuara, pasi ai vizitoi së fundmi Kinën, ku nënshkroi 30 memorandume dhe marrëveshje. Nuk po them se është e pamundur, por do të jetë shumë e vështirë”, thekson Savković.

“Duket se Vuçiçi ka mësuar disa mësime nga Dodiku”

Në fillim të majit 2025, Aleksandar Vuçiç udhëtoi drejt Floridës me synimin për t’u takuar me Donald Trumpin në rezidencën e tij Mar-a-Lago. Qeveria serbe deklaroi se Vuçiçi pësoi dhimbje të papritura në gjoks dhe tension të lartë, duke e detyruar të ndërpriste menjëherë vizitën dhe të kthehej në Beograd për shtrim në spital. Nga ana tjetër, raportimet e mediave perëndimore sugjeruan se Shefi i Stafit të Shtëpisë së Bardhë e kishte bllokuar personalisht takimin.

Sekretarja për Shtyp e Shtëpisë së Bardhë, Karoline Leavitt, i cilësoi zyrtarisht raportimet për “bllokimin” e Vuçiçit si lajme të rreme, por analistët e pavarur theksuan se Vuçiçi u largua nga Florida pa arritur asnjë rezultat konkret.

Monedha kryesore ekonomike e lobimit të Vuçiçit në Uashington ishte një projekt luksoz hotelesh dhe rezidencash (i ashtuquajturi “Trump Tower”) në vendin ku ndodhej ish-ndërtesa e Shtabit të Përgjithshëm të Ushtrisë në Beograd.

Ky monument arkitekturor, i dëmtuar rëndë gjatë bombardimeve të NATO-s në vitin 1999, iu dha kompanisë së investimeve Affinity Partners, në pronësi të dhëndrit të Trumpit, Jared Kushner, me një qira falas për 99 vjet.

Marrëveshja u rrëzua për shkak të skandaleve që përfshinë zyrtarët më të lartë shtetërorë. Në dhjetor 2025, pas protestave publike, hetimeve të mediave të pavarura dhe ngritjes së aktakuzave ndaj zyrtarëve të lartë serbë, përfshirë ministrin e Kulturës Nikola Selaković, për falsifikim dokumentesh zyrtare për të mundësuar projektin, Affinity Partners u tërhoq zyrtarisht nga projekti.

Kolapsi i marrëveshjes së pasurive të paluajtshme e zemëroi Vuçiçin. Ai sulmoi publikisht prokurorët dhe policinë serbe, duke i quajtur aktakuzat “manipulim politik të neveritshëm”.

Në të kundërt, marrëdhëniet e Milorad Dodikut me Shtetet e Bashkuara janë përmirësuar ndjeshëm, pjesërisht si rezultat i projekteve energjetike, përfshirë një gazsjellës natyror të quajtur “Ndërlidhja Jugore” (Southern Interconnection). Ky gazsjellës do ta lidhë Bosnjë-Hercegovinën me një terminal ekzistues LNG në Kroaci, me synimin për të zvogëluar varësinë nga gazi rus. Projekti drejtohet nga kompania amerikane AAFS Infrastructure and Energy. Ai ka tërhequr kritika nga BE-ja për mungesë transparence, për shkak të lidhjeve të kompanisë me rrjetin e Trumpit.

“Gjatë vitit të kaluar, Vuçiçi nuk ka arritur të ndërtojë marrëdhënie të mira me Trumpin. Fillimisht vizita e dështuar në Mar-a-Lago dhe më pas anulimi i projektit Trump To1%er nuk ishin shenja inkurajuese. Nga ana tjetër, kemi lobimin e suksesshëm të Dodikut me heqjen e sanksioneve dhe projektin e gazsjellësit”, thekson Florian Bieber.

Duke folur për të njëjtën temë, Marko Savković vëren se “duket se ka kaluar mjaftueshëm kohë që nga afera e ‘Shtabit të Përgjithshëm’, megjithëse ende nuk ka marrë një epilog përfundimtar në gjykatë, si dhe që nga ‘rasti i Floridës’, i cili rrezikonte të shndërrohej në një skandal diplomatik të përmasave të mëdha”.

“Nuk dua të spekuloj, por është e mundur që të jenë nxjerrë disa mësime nga Dodiku. Beogradi mund të përpiqet të ndjekë drejtimin Izrael–SHBA, pra të përpiqet të fitojë zemrën e Uashingtonit përmes ‘lidhjes izraelite’. Megjithatë, paradokse të caktuara mbeten pa dyshim”, thotë Savković.

Një ftesë e hapur për Trumpin që të vizitojë Serbinë

Në maj 2026, Aleksandar Vuçiç publikoi një artikull opinioni për Fox News Digital, ku lavdëroi fuqishëm Donald Trumpin, theksoi përputhjen e Serbisë me vizionin e tij politik dhe e ftoi zyrtarisht të vizitonte Beogradin.

Në artikull, Vuçiçi e krahason skepticizmin e Europës Perëndimore ndaj Donald Trumpit me atë që ai e paraqet si admirim të thellë të Serbisë për të. Ai pretendon se, ndërsa liderët europianë distancohen ose e “demonizojnë” Trumpin, Serbia e përqafon fokusin e tij te sovraniteti kombëtar, pragmatizmi dhe forca.

Teksti e paraqet Trumpin si një “shpirt të afërt” dhe paqebërës, ndërsa Vuçiçi thekson se qytetarët serbë e mbështesin fuqishëm Trumpin sepse e shohin si një lider që vlerëson sovranitetin historik mbi presionin shumëpalësh.

Përveç kësaj, Vuçiçi avokon për lidhje më të ngushta biznesi dhe investime të mëdha amerikane në infrastrukturën e Serbisë për të forcuar marrëdhëniet dypalëshe. Madje edhe projekti shumë kontrovers i nxjerrjes së litiumit, që dukej se ishte shtyrë për një kohë të pacaktuar, përmendet në artikull si një nga asetet që Serbia ka për të ofruar.

Artikulli përfundon me një ftesë të hapur për Trumpin që të vizitojë Serbinë, duke i premtuar atij një pritje të ngrohtë dhe entuziaste./ European Western Balkans


Copyright © Gazeta “Si”


Lini një Përgjigje

Adresa juaj email s’do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme janë shënuar me një *

Më Shumë