Artisti performues Ulay vdiq në Ljubjanë, Slloveni, në moshën 76-vjeçare, pas një periudhe të gjatë me kancer. Frank Uwe Laysiepen (Ulay) lindi në Gjermani në vitin 1943 dhe u transferua në Slloveni në vitin 2009. Ai njihet për vepra të fuqishme arti, i cili së bashku me ish-bashkëshorten Marina Abramoviç janë një ndër çiftet më të famshëm të artistëve.
Në karrierën e tij të gjatë artistike, ai ka shumë gjëra interesante që ndoshta nuk i kemi ditur.
Ulay bëri 14 “punë të përbashkëta” me Marina Abramoviç gjatë një dekade midis 1977 dhe 1988, ndërsa çifti jetonte në një makinë Citroen. Punimet konsistonin në shfaqje provokuese që synonin fshirjen e kufijve personalë dhe egon. Mund të keni dëgjuar për “Lovers”, performancën e tyre të fundit së bashku që nga ajo kohë. Ishte performanca më epike e botës së artit. Duke filluar nga prilli 1988, secili filloi të ecë nga skajet e kundërta të Murit të Madh të Kinës, Ulay në shkretëtirën Gobi dhe Abramović pranë Detit të Verdhë. Pasi ecën më shumë se 1.500 milje secili, ata u takuan në mes dhe, pa folur, i dhanë lamtumirën njëri-tjetrit. Performanca shkaktoi habi.
Në një nga veprat e tyre të para së bashku, me titull “Light/Dark”, dyshja godasin njëri-tjetrin në fytyrë.
Para se të bëhej një artist i performancës, dashuria e parë e Ulay ishte fotografia. Ai u mësua nga babai i tij kur ishte 14 vjeç. Ulay u bë i njohur për punën e tij për “Polaroid” në vitet 1970, si dhe për vetëportretet e tij performuese të përkuljes gjinore. Pasi u nda me Abramovich, Ulay u kthye në Polaroid, duke marrë foto më të larta se ai vetë, që përshkruan të margjinalizuarit në shoqërinë bashkëkohore, në një përpjekje për të eksploruar nacionalizmin dhe viktimat e tij.
Puna vetëm e tij më e famshme e Ulay ishte “Irritation – There is a Criminal Touch to Art (1976)” . Artisti vodhi veprën e preferuar të artit të Adolf Hitlerit – pikturën e 1830 të Carl Spitzëeg të “Poet Poor” nga Galeria Kombëtare e Berlinit, dhe e vendosi atë në shtëpinë e një emigranti turk në lagjen Kreuzbergut të Berlinit.
Ulay ishte veçanërisht i interesuar për ujin. Në katalogun e tij “Earth Water Catalogue”, në vitin 2012, Ulay ka kërkuar të rrisë vetëdijen, të kuptojë dhe të respektojë ujin duke përpiluar një arkiv, një bazë të dhënash dhe një platformë në rritje për veprat që lidhen me ujin nga një seri artistësh në të gjithë botën. Ironikisht, Ulay vuajti nga hipovolemia ose dehidratimi i rëndë, për një periudhë në vitin 2017, pavarësisht se pinte katër litra ujë çdo ditë.
Tre vjet pasi Ulay u shfaq në performancën e Abramovic “The Artist Is Present” në MoMA (Museum of Modern Arts, SHBA) në vitin 2010, ai u diagnostikua me kancer limfatik. Ai gjurmoi udhëtimin e tij në një dokumentar të quajtur “Projekti i Kancerit”.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
.png)


