.png)
Nga Gazeta “SI” – Hidrocentralet e ndërtuara në fusha të gjelbërta, në vendet e Europës Juglindore, rrezikojnë të përballen me nivele të ulëta të prodhimtarisë, sipas një raporti të ri nga CEE Bankwatch, EuroNatur, Riverwatch dhe WWF Adria.
Ndonëse janë qindra HEC-e të vogla që dëmtojnë biodiversitetin dhe përsëri janë ndërtuar, tentativat për HEC-e mbi 10 megavatorë kanë qenë të pasuksesshme, përveç se në Shqipëri dhe Slloveni.
Vulnerabiliteti ndaj thatësirës, çështjet ligjore, rezistenca publike dhe mungesa e financave, janë faktorë që kanë ndaluar ndërtimin e projekteve të tilla vitet e fundit, përfshirë dy në lumin Vjosa në Shqipëri, dy në parkun Mavrovo në Maqedoninë e Veriut dhe disa të tjerë në Malin e Zi dhe Bosnjë Hercegovinë.
Energjia hidrike, së bashku me qymyrin, ka luajtur tradicionalisht një rol të madh në Europën Juglindore, por ndryshimi i klimës po e sfidon këtë rol. Shqipëria ka shtuar rreth 600 MW në termocentrale të mëdha dhe disa qindra megavat termocentrale më të vogla që nga viti 2010, megjithatë prodhimi mesatar i hidrocentraleve mezi u rrit midis 2010 dhe 2020. Në Bosnjë Hercegovinë, Kroaci dhe Mal të Zi, të cilat shtuan vetëm hidrocentrale të vogla, madje edhe gjenerim mesatar pakësuar.
Të patrazuara, qeveritë dhe ndërmarrjet e rajonit janë të prirura për të ndërtuar hidrocentrale edhe më të mëdha. Bosnja dhe Hercegovina është veçanërisht ambicioze, duke planifikuar të paktën 12 diga të mëdha pavarësisht dështimit të saj për të përfunduar një fabrikë të vetme të madhe të gjelbër në dekadën e fundit.
Financimi po bëhet më i pakët pasi Banka Europiane e Investimeve, Banka Europiane për Rindërtim dhe Zhvillim dhe KfW e Gjermanisë janë bërë më të kujdesshme kohët e fundit, duke lënë bankat kineze dhe turke, si dhe Korporatën Ndërkombëtare Financiare të Zhvillimit të SHBA (DFC), ndër të paktat të gatshme. për të vënë bast në një sektor kaq të rrezikshëm.
Megjithatë, pavarësisht se kompanitë kineze janë përfshirë në disa projekte në Bosnje dhe Hercegovinë – duke përfshirë uzinën e Ulogut në Neretvën e sipërme, një seri prej tre termocentralesh në Bistricë dhe potencialisht edhe tre centrale të tjera në Drinën e sipërme.
Pippa Gallop, nga Bankwatch Netwrok tha se prodhimi i energjisë nga hidrocentralet po lëkundet si kolovajsë, për shkak të ndryshimeve klimatike duke e bërë të kotë shtimin e digave.
“Kjo është më e dukshme në vende si Shqipëria, Bosnja dhe Hercegovina, Kroacia dhe Mali i Zi që tashmë janë mjaft të varura nga hidrocentralet. Është krejtësisht e pakuptueshme që në fund të vitit 2021, Mali i Zi kishte vetëm 2.5 MW të instaluar fotovoltaikë diellorë. Nevojitet urgjentisht diversifikimi i burimeve të rinovueshme dhe një rritje serioze e efikasitetit të energjisë”, tha ajo. /Balkanenergynews
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
