.png)
Më shumë se njëqind vizatime të pabotuara të Franz Kafkës (1883-1924), të realizuara kur shkrimtari çek ishte student, të shtuara me të tjera të botuara tashmë, do të botohen javën e ardhshme, pasi qëndruan për 63 vjet në një kasafortë.
Vizatimet u shpëtuan nga shkatërrimi me vendim të mikut dhe ekzekutorit të tij, gjithashtu shkrimtarit Maks Brod, i cili nuk iu bind urdhrit të autorit të “Metamorfozës” par t’u djegur sapo të vdiste, ashtu si dorëshkrimet e tij.
Në 41 vizatimet e botuara në 2002 dhe 2011, janë shtuar dhe 122 të tjera, të cilat një grup prej shtatë botuesish nga vende të ndryshme i publikon për herë të parë.
Në spanjisht ato vijnë nga dora e Galaxia Gutenberg, në një vepër që përveç vizatimeve përfshin një studim mbi to dhe një rishikim historik nga Andreas Kilcher, Judith Butler dhe Pavel Schmidt.
Max Brod i admiroi vizatimet e Kafkës, i mblodhi ato dhe madje i rikuperoi pasi Kafka i hodhi poshtë. Kur iku nga nazistët që pushtuan Pragën në vitin 1939, ai mori në Palestinë (në një udhëtim të gjatë me tren dhe me varkë) të gjitha materialet nga autori i “Kështjellës”.
Ndërkohë, në Palestinë, Brod i depozitoi dorëshkrimet, të cilat i përkisnin katër mbesave të Kafkës (të mbijetuarve të Holokaustit) në bibliotekën e redaktorit dhe koleksionistit Salman Schocken, i cili botoi Veprat e tij të plota, ndërsa vizatimet i la në një kasafortë bankare në Tel Aviv.
Kur shpërtheu kriza e Kanalit të Suezit në vitin 1956, nga frika se konflikti do t’i jepte fund Shtetit të Izraelit, Brod mbrojti të gjithë materialin në katër kasaforta nga një bankë e Zyrihut, dhe më pas ia la trashëgim sekretares së tij, Ilse Ester Hoffe.
Vizatimet, të cilat tani janë botuar, i përkasin periudhës nga viti 1901 deri në vitin 1907, në fazën që autori ndoqi Universitetin Gjerman të Pragës, ku mori kurse vizatimi dhe kurse për Histori Arti. Në një stil ekspresionist, figurat njerëzore duken të brishta, enigmatike, shqetësuese dhe, nganjëherë, me disa tipare të kafshëve.
Në disa vizatime “ato sfidojnë koordinimin kinestetik të pjesëve të trupit”. Ata duken të çorientuar dhe nuk kanë koordinim ose lëvizje të qëllimshme. Këtë e argumenton filozofi Judith Butler në një nga tekstet e përfshira në libër, i cili detajon faktin se, ndonjëherë, kokat (ose rrathët që i përfaqësojnë ato) ndahen nga një trup që shpesh ka gjymtyrë shumë të gjata.
Vizatimet e Kafkës hapen, në të njëjtën kohë, në artin japonez. Në kaligrafi shfaqen vija shumë të zeza dhe të gjera, siç theksohet nga një studim i zviceranit Andreas Kilcher, i cili përfshin edhe librin me 356 faqe.
Vizatimet e publikuara së fundmi ishin të vetmet materiale të paredaktuara deri më tani nga shkrimtari çek. “Kanë mbetur vetëm disa shënime nga koha kur isha student hebraik”, tha redaktori i Galaxia Gutenberg, Joan Tarrida, i cili boton veprën e plotë të autorit çek në Spanjë. Tarrida deklaroi se në vitin 2022 do të dalë vëllimi i dytë i korrespondencës së shkrimtarit, që mbulon periudhën midis viteve 1914 dhe 1918.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
