.png)
Gazeta “Si”- Më 23 janar 1946 shënohet një nga momentet më të errëta të historisë së persekutimit të intelektualëve shqiptarë: arrestimi i Musine Kokalarit, shkrimtare, intelektuale dhe themeluese e Partisë Social-Demokrate Shqiptare. Ky akt nuk ishte një ngjarje e izoluar, por kulmi i një hakmarrjeje të egër politike dhe familjare të ushtruar nga regjimi komunist i drejtuar nga Enver Hoxha ndaj fisit Kokalari.
Edhe pse Musine Kokalari ishte kushërirë e dytë e Enver Hoxhës, kjo lidhje familjare nuk e mbrojti aspak. Përkundrazi, terrori i kuq u shtri mbi të gjithë familjen e saj. Më 12 nëntor 1944, me urdhër të drejtpërdrejtë të Enver Hoxhës, u pushkatuan pa gjyq 11 personalitete të shquara në Tiranë, mes tyre vëllezërit e Musinesë, Muntaz dhe Vesim Kokalari. Të tjerë anëtarë të familjes u pushkatuan, vdiqën në burgje apo në internim, ndërsa bijtë dhe nipërit u shpërndanë rrugëve, të përndjekur dhe të damkosur për dekada.
Arsyet e kësaj fushate shfarosëse dalin qartë në një letër të Muntaz Kokalarit, shkruar vetëm pak ditë para pushkatimit të tij. Ai e cilëson Enver Hoxhën si njeriun që, për motive personale dhe hakmarrëse, kishte urdhëruar eliminimin e intelektualëve gjirokastritë dhe të familjes së tij.
Arrestimi i Musine Kokalarit më 23 janar 1944 ishte pasojë direkte e qëndrimit të saj politik dhe intelektual. Ajo kishte guxuar të kërkonte pluralizëm politik, zgjedhje të lira dhe liri fjale. Si themeluese e organit të shtypit “Zëri i Lirisë”, ajo i kishte drejtuar edhe një letër Aleatëve, të cilët ndodheshin ende në Tiranë, duke i bërë thirrje për garantimin e lirive demokratike në Shqipëri.
Në gjyq, Musine Kokalari mbajti një qëndrim të papërsëritshëm dinjiteti moral dhe qytetar, duke deklaruar hapur se dashuria për atdheun nuk kushtëzohet nga përkatësia ideologjike. Ajo theksoi se po dënohej për idetë e saj dhe jo për ndonjë krim, dhe refuzoi të kërkonte falje për bindjet politike.
Pas arrestimit të saj më 23 janar 1946, Musine Kokalari u dënua me burg, të cilin e vuajti kryesisht në burgun famëkeq të Burrelit. Edhe pasi përfundoi dënimin, regjimi nuk e liroi nga persekutimi: ajo u internua në Rrëshen, ku u detyrua të punonte si punëtore krahu dhe pastruese, nën survejim të vazhdueshëm të Sigurimit të Shtetit.
Në një letër drejtuar Enver Hoxhës, Musineja kërkoi drejtësi minimale: t’i njihej përfundimi i dënimit dhe t’i ktheheshin dorëshkrimet folklorike. Kjo letër nuk mori kurrë përgjigje. Përkundrazi, diktatori raportohet të ketë thënë me cinizëm: “Akoma gjallë qenka kjo?”
Musine Kokalari vdiq në internim, e izoluar dhe e harruar qëllimisht nga shteti, duke u shndërruar në simbol të rezistencës intelektuale dhe morale kundër diktaturës komuniste. Arrestimi i saj më 23 janar 1944 mbetet një datë kujtese për dhunën ndaj mendimit të lirë dhe për çmimin e rëndë që paguan ata që guxojnë të mendojnë ndryshe.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
