.png)
“Në fund shoh që do më duhet të martohem për të pasur nënshtetësi. Me të dashurën time, italiane, ne ndonjëherë bëjmë shaka për këtë, sigurisht që do të ishte një tallje për dikë si unë që lufton për të drejtat, por pas vitesh premtimesh, pas dështimit të ligjit të vitit 2016, është legjitime të jesh skeptik. Por ky është vendi im, kam ardhur që fëmijë, kam studiuar këtu, kam shkuar në universitet, a është e mundur që Italia të më konsiderojë akoma të huaj?”
Oleh Opryshko është 27 vjeç, ka lindur në Sambir, qytet në Ukrainë, në rajonin e Lviv. Ai ka ardhur të jetojë në Itali që kur ishte gjashtë vjeç, flet katër gjuhë përfshirë italishten e përsosur, rusishten, anglishten dhe origjinën e gjuhës së tij amtare. Pothuajse i diplomuar në Shkenca Politike, aktivist i Amnesty International dhe i shoqatës #Italianisenzacittadinanza, ai u kthye disa ditë më parë nga Ventotene, ku mori pjesë në seminarin veror të Institutit Altiero Spinelli mbi të ardhmen e Europës. “E çuditshme? Përse? Edhe pse nuk kam ende nënshtetësi italiane, përkundrazi kam një pasaportë jashtë BE-së, besoj fort në Europë, është një ëndërr për t’u mbrojtur”. 27-vjeçari, si shumë të huaj të brezit të dytë, është një i burgosur i një prej marrëzive të shumta të ligjit aktual për shtetësinë.
Shumë i varfër për ta marrë atë. Si jo-italian, ai është i ndaluar të bëjë punë të kualifikuara me të cilat ai mund të fitonte shumën e duhur për të aplikuar për shtetësinë.
Oleh, e nisim që këtu. Çfarë do të thotë që ju jeni shumë i varfër për t’u bërë qytetar italian?
Do të thotë që kur ju jeni maxhoren, jo i lindur, por i rritur në Itali, për të aplikuar për shtetësi duhet të dëshmoni se keni një “Isee” të caktuar. Më shumë se tetë mijë euro për katër vjet rresht. Unë studioj dhe punoj. Vitet e fundit për të mbajtur veten kam punuar si kamerier, punëtor, fatorino, shpesh me kohë të pjesshme për të qenë në gjendje, gjithashtu, të ndiqja dhe universitetin. Dhe për fat të keq nuk e kam arritur kurrë këtë ‘Isee’.
Nuk keni mundur të gjeni një punë më të paguar? Ju flisni katër gjuhë, keni një diplomë të shkollës së mesme dhe për pak muaj dhe një diplomë në Shkenca Politike…
E vërtetë, por si qytetar jo i BE-së nuk mund të hyj në garat publike, nuk mund të aplikoj për forcat e armatosura, jam i përjashtuar nga shumë përzgjedhje. A e kuptoni kurthin? Pa shtetësi, një punë për të arritur atë ISEE është pothuajse e pamundur.
Por, ju ndërkohë keni ardhur që fëmijë këtu…
Isha gjashtë vjeç, nëna ime tashmë punonte në Itali si kujdestare. Por, ajo ka vuajtur nga racizmi dhe margjinalizimi. Shkova në të gjitha shkollat e këtij vendi, midis Cerveteri dhe Latina, u integrova lehtë, menjëherë mësova gjuhën. Unë jam i bardhë dhe kjo më mbrojti nga racizmi, që në fakt preku shumë nga bashkëmoshatarët e mi me origjinë të huaj dhe me lëkurë të zezë. Por në Itali nuk ka ‘Ius Culturae’ ose ‘Ius Scholae’, kështu që nuk më është njohur asnjë e drejtë.
Nëse ligji do të ishte miratuar në vitin 2016, sot do të ishit italian?
Kjo është një dhimbje e madhe, një turp më saktë. Vendimi i parë i miratuar parashikonte për herë të parë, njohjen e shkollimit në Itali si një element për të aplikuar për shtetësi. Por ju kujtohet? Ata e planifikuan vendimin në momentin e fundit, ishte fundi i vitit dhe fundi i legjislaturës. Anëtari i Senatit, Roberto Calderoli kërkoi verifikimin e kuorumit, por shumica e senatorëve ishin larguar tashmë për pushime. Gjithashtu të Partisë Demokratike dhe Cinquestelle.
Një dështim i vërtetë politik. Dhe nga e majta.
Unë pashë Senatin drejtpërdrejt dhe u trondita. Një zhgënjim i madh për ne fëmijët italianë pa nënshtetësi, për fëmijët e lindur këtu që duhet të presin deri në 18 vjeç për të mos qenë më të huaj. Dhe ata kanë vetëm 12 muaj për ta kërkuar atë kur arrijnë në moshë madhore.
Ndërkohë, ju vazhdoni të merreni me politikë…
Sigurisht, angazhimi është thelbësor për mua, por kjo ishte një shuplakë e keqe. Pastaj erdhën dekretet e sigurisë të Salvinit për t’i komplikuar gjërat edhe më shumë, për të na bërë të ndihemi edhe më të padëshiruar.
Sapo u bë sekretar, Letta njoftoi se ligji për “Ius Soli” do të ishte një përparësi për Partinë Demokratike.
Jam i bindur që Partia Demokratike e beson. Sidoqoftë, tani për tani, ligji është varrosur në Senat.
Si ka qenë adoleshenca juaj në Itali?
E qetë. Miq, shkollë, futboll. Bëj tifo për Milanin dhe Dinamon e Kievit. Grupi im i preferuar është Linkin Park. Kam lexuar gjithmonë shumë, midis autorëve të mi të preferuar janë Jack London dhe Taras Schevchenko. Në çdo rast, pasioni im është gjeopolitika. Tani po përgatis temën e diplomës, për pak diplomohem, por pak me vonesë sepse kam punuar gjithmonë.
Por nëse do të doja të merrja pjesë në një përzgjedhje për Ministrinë e Jashtme, për shembull, nuk mundem.
Çfarë do të thotë të mos kesh nënshtetësi në vitet e shkollës?
Në shkollën e mesme nuk isha në gjendje të shkoja në Angli me shokët e klasës, kisha një numër pafund problemesh burokratike. Pothuajse gjithçka ka qenë më e vështirë për mua. Është e pashmangshme që të mos ndihesh i huaj. Por Italia gjithashtu më dha një baba, burrin e nënës sime, një figurë shumë e rëndësishme për mua, i cili fatkeqësisht ndërroi jetë në vitin 2014.
A do të qëndroni në Itali, Oleh? Duket se një diskutim mbi Ius Soli ose Ius Culturae është në horizont.
Unë ndihem europian, në kuptimin në të cilin ‘Altiero Spinelli’ e përcakton atë. Pra, asgjë nuk përjashtohet. Së pari, megjithatë, unë do të doja që vendi im sot, Italia, të më japë atë që më takon, shtetësinë.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
