.png)
Kufizimet e raportuara së fundmi në përdorimin e Starlink-ut nga ushtria ukrainase kanë rikthyer në vëmendje varësinë e Evropës nga teknologjia satelitore amerikane. Në këtë kontekst, Bashkimi Evropian po përgatit IRIS², një rrjet satelitor të sigurt që synon të forcojë pavarësinë digjitale dhe aftësitë e tij të mbrojtjes.
IRIS² (Infrastructure for Resilience, Interconnectivity and Security by Satellite) do të përbëhet nga 348 satelitë në orbitën e ulët dhe të mesme të Tokës. Sistemi do të ofrojë komunikime të sigurta për institucionet publike, ushtrinë dhe shërbimet kritike, ndërsa në një fazë të mëvonshme synohet të përfitojnë edhe përdoruesit privatë. Lëshimi i satelitëve të parë parashikohet të nisë në vitin 2029, megjithëse afati mbetet i lidhur me kapacitetet e lëshimit dhe zhvillimin teknik.
Kush po ndërton satelitët?
Projekti mbështetet në një konsorcium kompanish evropiane. Kompania belge Aerospacelab do të prodhojë 264 satelitë për orbitën e ulët, ndërsa Airbus do të ndërtojë të paktën 66 satelitë për komunikime të sigurta, përfshirë përdorime ushtarake.
Gjermania përfaqësohet nga kompania OHB, me seli në Bremen, e cila ka nënshkruar një kontratë me vlerë gati 1 miliard euro me operatorin SES për ndërtimin e 18 satelitëve në orbitën e mesme të Tokës.
Për OHB-në, projekti përbën një mundësi për të zgjeruar rolin e industrisë gjermane në sektorin hapësinor dhe për të kontribuar në autonominë teknologjike të Evropës.
Gjermania planifikon edhe një rrjet ushtarak të vetin
Përtej IRIS², Gjermania po përgatit një sistem kombëtar komunikimi satelitor për Bundeswehr-in, të njohur si SATCOMBw 4.
Projekti synon të krijojë një konstelacion satelitësh në orbitën e ulët, fillimisht për të mbuluar krahun lindor të NATO-s. Një rrjet fillestar me deri në 40 satelitë parashikohet të jetë funksional në vitin 2029, ndërsa zgjerimi i plotë mund të përfshijë mbi 100 satelitë.
Kostoja e vlerësuar e projektit është 8–10 miliardë euro. Ndërmarrja e përbashkët OHB Rheinmetall Space Networks ka paraqitur ofertë për kontratën, por vendimi përfundimtar ende nuk është marrë.
Ministri gjerman i Mbrojtjes, Boris Pistorius, ka njoftuar se deri në vitin 2030 planifikohen investime prej 35 miliardë eurosh në projekte ushtarake hapësinore.
Sfida kryesore: a do të respektohen afatet?
Pavarësisht planeve ambicioze, një nga pengesat kryesore mbetet kapaciteti i kufizuar i Evropës për të lëshuar satelitë në hapësirë. Raketa Ariane 6 është një nga mjetet kryesore evropiane për këtë qëllim, por numri i lëshimeve dhe konkurrenca për kapacitetet e disponueshme mund të ndikojnë në afatet e projektit.
Për Evropën, IRIS² nuk është thjesht një investim teknologjik. Ai synon të sigurojë komunikime më të pavarura në një kohë kur lidhjet satelitore janë bërë thelbësore për sigurinë, mbrojtjen dhe menaxhimin e krizave.
Nëse projekti përfundon sipas planit, BE-ja do të ketë një alternativë të rëndësishme evropiane ndaj sistemeve si Starlink. Megjithatë, suksesi do të varet nga realizimi në kohë, kapacitetet industriale dhe mundësia për të garantuar një rrjet të besueshëm e të sigurt.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje