.png)
Kur Vladimir Putin flet për Ukrainën, ai tingëllon si një burrë i përbuzur dhe abuziv. Një ese prej 5000 fjalësh që presidenti rus e botoi në korrik, me titull “Mbi unitetin historik të rusëve dhe ukrainasve”, përmban plot protesta të dashurisë së pavdekshme për ukrainasit, të kombinuara me kërcënime për dhunë nëse dashuria nuk është reciproke.
Ukrainasit portretizohen në mënyra të ndryshme si vëllezër të gjakut të rusëve dhe si neo-nazistë.
Vladimir Zelensky, presidenti i Ukrainës, bëri shaka duke thënë se Putini duhet të ketë shumë kohë të lirë që të jetë në gjendje të shkruajë një artikull kaq të gjatë.
Por përmbajtja e esesë së Putinit duket gjithnjë e më alarmante kur lexohet krahas përgatitjeve të dukshme në Moskë për një pushtim të Ukrainës. Tani ka afër 90.000 trupa ruse, si dhe tanke dhe artileri, të vendosura pranë kufirit me Ukrainën.
Javën e kaluar, Putin mbajti një fjalim kërcënues, duke paralajmëruar perëndimin që të mos kalojë “vijat e kuqe” të Rusisë.
Zyrtarët e administratës së Bidenit po informojnë se Rusia po planifikon një pushtim të Ukrainës “që në fillim të vitit 2022”.
Politikëbërësit në Uashington dhe Londër kanë frikë se këto plane lufte tregojnë se ka një qëllim të vërtetë agresiv në Kremlin dhe se ai vjen nga lart.
Duke kërkuar për burimet e sjelljes ruse, zyrtarët perëndimorë tregojnë për opusin e korrikut të Putinit, i cili konsiderohet si një shprehje autentike e pikëpamjeve të tij të thella.
Në të ai thekson lidhjet e historisë, gjuhës, etnisë dhe fesë që lidhin Rusinë dhe Ukrainën. Ai thekson se këto lidhje i paraprijnë Bashkimit Sovjetik.
Në të vërtetë Putini, i cili shpesh akuzohet për nostalgji për BRSS(Bashkimi i Republikave Socialiste Sovjetike), dënon liderët sovjetikë që vendosën “bombën më të rrezikshme me sahat” nën lidhjet midis Rusisë dhe Ukrainës – duke i dhënë çdo pjese të BRSS të drejtën për t’u shkëputur nga bashkimi.
“Rusia u grabit, me të vërtetë,” tha presidenti.
Putini këmbëngul se Ukraina është një shtet i dështuar që po udhëhiqet nga mashtrimet e të huajve. Këtu argumenti i tij merr një kthesë vërtet alarmante. Perëndimi, sugjeron ai, po luan një “lojë të rrezikshme gjeopolitike” dhe synon të përdorë Ukrainën si “dërrasë trampoline kundër Rusisë”. Ky argument mund të përdoret qartë për të portretizuar një pushtim rus të Ukrainës si natyrë mbrojtëse.
Për të shmangur një konflikt, rusët po kërkojnë një garanci të qartë se Ukraina nuk do të bashkohet kurrë me NATO-n. Kjo kërkesë ka të ngjarë të jetë thelbësore për bisedën midis Putinit dhe Joe Biden, e cila është planifikuar këtë javë.
Kërkesa e Moskës tingëllon si diçka që Uashingtoni mund të marrë parasysh. Realiteti është se Ukraina është gjithsesi shumë larg anëtarësimit në NATO. Bërja e këtij realiteti të qartë mund të mos duket si një lëshim kaq i rëndësishëm – veçanërisht nëse mund të shmangë një konflikt.
Por ka dy arsye pse SHBA dhe aleatët e saj të NATO-s do të ngurrojnë ta bëjnë atë marrëveshje.
E para është çështje parimore: Ukraina është një komb sovran. Ajo duhet të jetë në gjendje të bëjë zgjedhjet e veta pa bërë marrëveshje mbi kokën e vendit nga fuqitë e mëdha.
Rezervimi i dytë është i kujdesshëm. A do t’i jepte Rusisë atë që ajo dëshiron t’i jepte fund mundësinë e një lufte?
Logjika e letrës dashuri-urrejtje të Putinit është se vetë pavarësia e Ukrainës është një gjë e neveritshme – një anomali historike që duhet të kthehet.Rusia ka aneksuar tashmë Krimenë, pjesë e Ukrainës, në vitin 2014, dhe gjithashtu kërkon një veto mbi aspektet e politikave të saj të brendshme.
Zemërimi i Putinit për Ukrainën duket se ka të bëjë më shumë se sa pranimi i një “sfere ndikimi” ruse. Kontrasti me qëndrimin e tij relativisht të qetë ndaj Kazakistanit është mësimdhënës. Ashtu si Ukraina, Kazakistani ishte pjesë e perandorisë ruse dhe më pas e Bashkimit Sovjetik, përpara se të bëhej një shtet i pavarur.
Putini është përpjekur të rindërtojë ndikimin e Moskës në Azinë Qendrore përmes formimit të një Bashkimi Ekonomik Euroaziatik, duke përfshirë Kazakistanin. Por ambiciet e Moskës kanë hyrë drejt e në ato të Pekinit. Në vitin 2013, Xi Jinping, presidenti kinez, shpalli “Iniciativën e Brezit dhe Rrugës” të Kinës në Astana, kryeqyteti i Kazakistanit.
Kazakistani tani tregton shumë më tepër me Kinën sesa Rusinë. Megjithëse disa në partinë “Rusia e Bashkuar”e Putinit ende pohojnë një pretendim territorial ndaj Kazakistanit verior, fakti që kjo ish-republikë sovjetike po rrëshqet nga zona e ndikimit të Moskës nuk ka hasur në shumë rezistencë nga Kremlini.
Rusët do të argumentonin se ndryshimi është se Kazakistani nuk ka kultivuar lidhje mbrojtëse me Kinën. Por afërsia në rritje midis Astanës dhe Pekinit ka implikime të qarta sigurie.
Dallimi i vërtetë midis Kazakistanit dhe Ukrainës mund të jetë se Kazakistani nuk tregon asnjë shenjë për t’u bërë një demokraci. Në të kundërt, Ukraina i ka rezistuar vazhdimisht përpjekjeve për të ngritur një regjim autoritar të llojit që Putini ka instaluar në Rusi.
Sistemi ukrainas është i korruptuar dhe jofunksional në shumë mënyra. Por vendi ka zgjedhje që nuk janë një përfundim i paramenduar dhe një shoqëri civile e gjallë.
Siç vëren me saktësi Putin, Ukraina dhe Rusia janë të lidhura ngushtë nga historia dhe kultura.
Pra, fakti që Ukraina ka marrë një rrugë të ndryshme politike nga Rusia, ngre pyetje të sikletshme për Kremlinin – të cilit i pëlqen të argumentojë se “liberalizmi perëndimor” është krejtësisht i papërshtatshëm për Rusinë.
Ndoshta kjo është arsyeja e vërtetë pse Ukraina ngjall një zemërim të tillë te Putini. Përmbajtja e këtij tërbimi, përmes kërcënimit të sanksioneve masive ekonomike, është papritmas sfida më urgjente me të cilën përballet aleanca perëndimore.
Burimi: Financial Times/Përshtati Gazeta Si
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
