.png)
Dhjetë vjet më parë, Kosova nuk kishte luajtur kurrë një ndeshje kualifikuese për Kupën e Botës- tani ata janë 90 minuta larg kualifikimit për organizimin e kësaj vere.
Kosova, që shpalli pavarësinë nga Serbia në vitin 2008 dhe u njoh zyrtarisht nga FIFA dhe UEFA në vitin 2016, pret Turqinë në ndeshjet eliminatore të së martës.
Nëse fiton Kosova, e 78-ta në renditjen botërore, do të arrijë në Kupën e Botës në Shtetet e Bashkuara, Kanada dhe Meksikë.
Ndeshja do të zhvillohet në stadiumin e mbushur plot Fadil Vokrri në kryeqytetin e Prishtinës- megjithëse shumica e njerëzve do të mbeten duke e shikuar në televizion.
“Ne kemi një stadium vetëm për 13,000 spektatorë, por nëse do të ishte e mundur, do të kishte 100,000”, tha trajneri i Kosovës, Franco Foda, pas fitores 4-3 kundër Sllovakisë të enjten në gjysmëfinalet e ndeshjeve eliminatore.
“Të martën do të kemi një ndeshje historike. Jemi në eufori, por duhet ta luajmë ndeshjen e fundit me qetësi. Në atë rast gjithçka është e mundur. Duhet të jemi të kujdesshëm dhe të mos lejojmë veten të bëjmë gabime.”
Turqia, e cila nuk është kualifikuar për Kupën e Botës që nga vendi i tretë në vitin 2002, është e 23-ta në renditje, 55 vende mbi Kosovën.
Por Kosova ka zhvilluar një prirje për të përmbysur shanset.
Pasi filloi me një humbje 4-0 ndaj Zvicrës, Kosova mbeti e pamposhtur në pesë ndeshjet e tjera të grupit, duke përfshirë fitoret në shtëpi dhe jashtë fushe ndaj Suedisë dhe një fitore dhe një barazim kundër Sllovenisë, përpara se të barazonte me Zvicrën për të hyrë në fazën eliminatore.
“Kur doli shorti dhe pamë kundërshtarët, nuk kishim shumë shpresë, veçanërisht kur humbëm ndeshjen e parë 4-0”, thotë për BBC Arben Berisha, komentator për kanalin televiziv RTK Kosova.
“Pastaj gjithçka ndryshoi dhe bëmë diçka që ishte e pabesueshme. Fitorja kundër Sllovakisë është quajtur një moment historik për ekipin kombëtar dhe Kosovën si komb. Ishte fitorja më e rëndësishme e siguruar ndonjëherë.”
Vendosja e Kosovës në hartën ndërkombëtare
Nëse Kosova kualifikohet, ajo do të jetë në Grupin D dhe do të përballet me Australinë në Vankuver të shtunën, më 13 qershor, Paraguain në San Francisko gjashtë ditë më vonë dhe më pas do të këtë Shtetet e Bashkuara në Los Angeles më 25 qershor.
Pas Luftës së Kosovës të viteve 1998-1999, Kosova festoi ditën e çlirimit më 12 qershor 1999, pas tërheqjes së forcave serbe dhe hyrjes së trupave paqeruajtëse të udhëhequra nga NATO.
Pavarësia erdhi 9 vjet më vonë, megjithëse, që nga dhjetori 2025, nga 193 shtete anëtare të Kombeve të Bashkuara, vetëm 110 e njohin Kosovën si një komb të pavarur.
“Kualifikimi për Kupën e Botës do të ishte historik, duke pasur parasysh se kanë kaluar vetëm 10 vjet që kur jemi njohur nga FIFA dhe UEFA”, shtoi Kryeministri.
“Disa e kanë quajtur të martën ditën më të madhe në historinë e Kosovës që kur Kosova shpalli pavarësinë në vitin 2008. Disa thonë se do të ishte dita e tretë historike për Kosovën- dita e çlirimit në vitin 1999 pas përfundimit të luftës, shpallja e pavarësisë së Kosovës dhe kjo do të ishte dita e tretë më e rëndësishme në historinë e Kosovës. Do të kishte një ndikim të madh nëse Kosova do të arrinte të kualifikohej, duke pasur parasysh situatën politike. Do të kishte një ndikim të madh në të gjithë botën”, thotë Albin Kurti.
Nga ndeshja e parë zyrtare ndërkombëtare në prag të Kupës së Botës në 12 vjet
Kosova u lejua të luante ndeshjen e saj të parë nga FIFA në mars të vitit 2014- një barazim 0-0 me Haitin. Ndeshja e tyre e dytë zyrtare ndërkombëtare ishte kundër kundërshtares të së martës, Turqisë, e cila fitoi me rezultatin 6-1.
Më 5 shtator 2016, Kosova luajti ndeshjen e saj të parë kualifikuese për Kupën e Botës dhe barazoi 1-1 në Finlandë, por kjo u pasua nga nëntë humbje radhazi, pasi Kosova përfundoi e fundit në grup, duke shënuar vetëm tre gola në 10 ndeshje.
Por Kosova, e aftë të thërriste lojtarë të përshtatshëm të lindur në vende të tjera europiane si Gjermania, Zvicra dhe Suedia, u përmirësua shpejt.
Në kualifikueset e Euro 2020, ata morën kryesimin në një ndeshje jashtë fushe kundër Anglisë përpara se të humbnin 5-3, por përfunduan të tretët dhe u mposhtën nga Maqedonia e Veriut në gjysmëfinalet e play-off-eve.
“As nuk e njihnim njëri-tjetrin.” Portieri Samir Ujkani kujton marsin e vitit 2014 kur një skuadër e improvizuar e Kosovës, kryesisht e mbledhur nga cepat e Europës Qendrore dhe Skandinavisë, u mblodh për t’u përballur me Haitin për ndeshjen e parë zyrtare të vendit.
Ai ishte një lojtar i rrallë: një lojtar me përvojë në Serie A midis portës për Palermon dhe 20 ndeshjeve për Shqipërinë, i cili ishte i gatshëm të vinte bast për atë që është bërë një nga historitë e mëdha të suksesit të futbollit ndërkombëtar.
“Mund të them pa dyshim se në fillim nuk i dija 50% të emrave të djemve. Ishte vërtet e vështirë, por, në zemrat tona, gjithmonë shtyheshim për t’u përmirësuar dhe për të besuar te njëri-tjetri”, tha ai për “The Guardian”.
Atëherë qëllimi përfundimtar ishte njohja nga UEFA dhe FIFA. Edhe pse më në fund u lejua të luanin ndeshje miqësore, ata nuk ishin anëtarë të asnjërës kur ajo skuadër pioniere e nisi lojën.
“Është emocionuese të mendosh për kushtet me të cilat u përballëm,” thotë Ujkani. Kosova shpesh stërvitej në një fushë të rrënuar në stadiumin e rrënuar jashtë Prishtinës, direkt nën termocentralet e Obiliqit që janë listuar ndër më ndotësit në Europë.
Në raste të tjera, ata bënin një udhëtim tre-orësh vajtje-ardhje për në Mitrovicë, ku u zhvillua ndeshja me Haitin, për një seancë të vetme.
“Nuk na interesonte, i bëmë të gjitha dhe askush nuk u ankua. Dhe jam shumë krenar për atë që po arrin ekipi tani.”
“Nëse diçka shkonte keq kundër Haitit, kisha frikë se dikush do ta keqpërdorte dhe do të thoshte se Kosova nuk ishte në gjendje të organizonte një ndeshje të mirëfilltë”, thotë Eroll Salihu, ish-sekretari i përgjithshëm i Federatës së Futbollit të Kosovës. Salihu krijoi një akt të dyfishtë diplomatik të jashtëzakonshëm me presidentin e atëhershëm të FFK-së, Fadil Vokrri, që, nëpërmjet viteve të tëra të politikave të lodhshme, i siguroi Kosovës vendin e saj në tryezë.
Salihu kujton momentin kur ai dhe Vokrri kuptuan se komiteti ekzekutiv i UEFA-s kishte numrin e nevojshëm të votave për të dërguar kërkesën e tyre për miratim përfundimtar në kongres.
“Fadili u drodh”, thotë ai. “Ai më tha: ‘Eroll, po ndodh’. Dhe pastaj filloi të qante. Nuk e kisha parë kurrë të qante, por pastaj fillova edhe unë.”
Duket se ishte një fitore e mjaftueshme kur, katër muaj pasi u pranua në organet qeverisëse të futbollit, Kosova luajti ndeshjen e parë kualifikuese për Kupën e Botës kundër Finlandës.
Pati më shumë lot në hotelin e ekipit kur, disa orë para fillimit të ndeshjes, FIFA konfirmoi se lojtarët që më parë kishin përfaqësuar vende të tjera ose që nuk kishin kombësi kosovare do të lejoheshin t’i përfaqësonin ato në gara.
“Nuk munda të flija më parë sepse isha shumë i stresuar”, thotë Ujkani, i cili ishte midis tyre. Ujkani do të ishte kapiteni i ekipit dhe do ta përfundonte karrierën e tij ndërkombëtare me 36 ndeshje me Kosovën.
Ai është në komitetin ekzekutiv të FFK-së dhe ndodhet në hotelin ku Kosova është vendosur për ndeshjet në shtëpi që nga ato ditë të hershme, fanella e portierit është zëvendësuar me kostum.
Franco Foda, trajneri gjerman i cili e ka shndërruar një ekip talentesh të paqëndrueshëm në një forcë luftarake dhe të fuqishme që nga emërimi i tij në vitin 2024, për Ujkanin është personi që u ka dhënë shtytje.
“Ai është një komandant i vërtetë dhe na vuri në rrugën e duhur dhe të drejtë me taktika të mira. Ekipi u lidh. Ne kishim talent, por për një kohë të gjatë nuk mundëm të përparonim nën regjim. Ishte një gjë e vështirë për njerëzit tanë. Tani kemi cilësi dhe frymë ekipi, dhe nuk mund t’i harrojmë të gjithë lojtarët që nuk janë këtu tani, por luajtën një rol të madh në sukses. Kjo është arsyeja pse jam kaq i lumtur, sepse po tregojmë fytyrën e vërtetë të Kosovës.”
Ujkani thotë se fitorja kundër Turqisë nuk do ishte vetëm për lojtarët, trajnerin apo federatën.
“Është për të gjithë ata që luftuan që ne të jemi në vendin ku jemi tani. Është si një ëndërr e bërë realitet.”
Burimet: The Guardian, BBC. Përshtati: Gazeta Si.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
Lini një Përgjigje