.png)
Nga Gazeta ‘Si’- Që kur u bë vendi me rezervat më të mëdha të naftës në botë në vitin 2010, prodhimi i Venezuelës ka rënë në nivele historike.
Në vitet 1980, rezervat më të mëdha të naftës bruto ishin kryesisht në Lindjen e Mesme, sidomos në Arabinë Saudite. Në atë kohë, ishte vënë re se Venezuela kishte depozita të konsiderueshme — të cilat dikur ishin thelbësore për ekonominë e vendit — por ato përfaqësonin vetëm 3 % të totalit botëror.
Rreth tre dekada më vonë, midis viteve 2008 dhe 2010, Venezuela u bë vendi i parë që kaloi Arabinë Saudite për rezervat e njohura të naftës. Sipas qeverisë lokale dhe të dhënave të certifikuara nga Organizata e Vendeve Eksportuese të Naftës (OPEC), nën tokë ekziston një prej depozitave më të mëdha të naftës bruto të rikuperueshme teknikisht në botë.
Sipas të dhënave të fundit të disponueshme (2020), Venezuela përbënte 17 % të gjithë rezervave të naftës bruto në botë. Rritja e papritur e rezervave, që katërfishuan në vetëm pesë vjet, duke arritur në 40 miliardë ton, është një rast unik. Shpjegimi qëndron në Shiritin e Orinocos, një zonë e gjerë në verilindje të vendit.
Por kjo naftë është e pazakontë: është e rëndë dhe jashtëzakonisht e rëndë, dhe për shkak të përbërjes së saj kërkon shumë teknologji dhe investim për t’u përpunuar, ekskluzivitet që shumë kompani ndërkombëtare e zotërojnë.
Në Venezuelë, kompania shtetërore e naftës PDVSA, në pronësi të shtetit që nga viti 1976, ka parë burimet e saj të zbehen, ndërsa investimet dhe mirëmbajtja kanë dështuar, sidomos pas ardhjes në pushtet të Hugo Chávez në vitin 1999.
Pjesëmarrja e kapitalit të huaj dhe e teknologjisë është më tej kufizuar nga sanksionet ndërkombëtare ndaj sektorit të naftës që nga viti 2019. Së bashku me rastet e përsëritura të korrupsionit gjatë dekadës së fundit dhe emigrimin e specialistëve të kualifikuar, këto faktorë i kanë çuar prodhimin e naftës në Venezuelë në gjendjen e tij të tanishme të dobtë.
Sot, Venezuela nxjerr rreth 1% të prodhimit global të naftës, më pak se gjysma e kontributit të saj në mes të viteve 1990, pavarësisht rezervave që janë katër herë më të mëdha.
Nga eksportues i madh te “anija spiun”
Për dekada, Venezuela ishte një eksportues kryesor i naftës, kryesisht drejt Shteteve të Bashkuara, deri sa marrëdhëniet u përkeqësuan gjatë kohës së Hugo Chávez. Sot, ajo eksporton rreth gjysmën e asaj që bënte dhjetë vjet më parë. Ndërkohë, Amerika ka bërë një rritje të jashtëzakonshme të eksporteve të naftës së saj, duke u bërë eksportuesi i tretë më i madh në botë, pas Arabisë Saudite dhe Rusisë.
Marina e “anijeve spiun” është bërë një fenomen i zakonshëm: tankerë që fiksojnë sistemin automatik të identifikimit (AIS) për të shmangur zbulimin ndërkombëtar kur ngarkojnë ose shkarkojnë naftë, sidomos për të kapërcyer sanksionet ndaj Venezuelës. Një pjesë e tyre janë rikthyer kohët e fundit nën flamur rus.
Pse Trump është i interesuar për naftën venezuelase
Pas kapjes së ish‑presidentit Nicolás Maduro dhe gruas së tij më 3 janar të këtij viti, presidenti amerikan Donald Trump foli menjëherë për planet që “kompanitë më të mëdha amerikane të naftës” të hyjnë në Venezuelë, të investojnë miliarda dollarë dhe të rregullojnë infrastrukturën e përkeqësuar të naftës, duke e kthyer atë në fitim për vendin.
Madje ai e ka shprehur idenë se SHBA mund të ndihmojë në rindërtimin e infrastrukturës dhe të përdorë kapacitetet ekzistuese të kompanive amerikane për të nxjerrë fitime nga rezervat e mëdha të naftës, që janë potencuar shumë vite më parë nga vendet e tjera.
Nafta bruto mbetet burimi kryesor i energjisë për Shtetet e Bashkuara, e ndjekur nga gazi natyror.
Në Kinë, megjithëse qymyri përbën më shumë se një të tretën e konsumit parësor të energjisë në vend, nafta renditet e dyta. Një situatë e ngjashme është në Indi, një tjetër importuese e madhe e naftës bruto të Venezuelës./ El Pais
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
