.png)
Kandidati për president i SHBA-ve Biden, në platformën e tij të politikave nëse do të jetë president i ardhshëm i Amerikës ka propozuar një gamë të gjerë ndryshimesh në kodin tatimor dhe shpenzimet qeveritare.
Ai ka parashikuar 4.1 trilionë dollarë me rritje të taksave dhe 7.3 trilionë dollarë shtesë në shpenzimet qeveritare gjatë dekadës së ardhshme. Deficiti e qeverisë do të jetë 3.2 trilionë dollarë mbi një bazë të qëndrueshme llogaritjeje dhe 2.6 trilionë dollarë mbi një bazë dinamike, pasi të llogariten përfitimet për buxhetin e ekonomisë më të fortë në bvotë që rezultojnë nga politikat e tij.
Për taksat Biden planifikon të rrisë ato që paguajnë korporatat dhe taksapaguesit me të ardhura të larta dhe të pasurit. Familjet me të ardhura të ulëta dhe të mesme, nuk ndikohen materialisht nga rritja e taksave. Këto grupe do të mbajnë një incidencë modeste të taksave më të larta të të ardhurave të korporatave, por kjo do të kompensohet me heqjen e taksave të tjera. Propozimet e Biden në lidhje me taksat, do të siguronin të ardhura të konsiderueshme dhe do ta bënin sistemin tatimor më progresiv. Burimi më i madh i të ardhurave nga taksat e reja në planin e tij, vjen nga rritja e taksave mbi korporatat. Nga 4.1 trilion dollarë në të ardhurat totale nga taksat e mbledhura sipas planit të tij gjatë dekadës së ardhshme mbi një bazë të qëndrueshme, më shumë se gjysma vijnë nga taksat më të larta të korporatave. Pjesa më e madhe vjen nga rritja nga 21% në 28% të paguar nga korporatat. Kjo rritje do të ndryshonte pjesërisht uljen e normës së taksës së korporatave nga 35% në 21% që Presidenti Trump zbatoi si pjesë e Aktit të Shkurtimeve dhe Taksave të miratuar në fund të vitit 2017.
Biden gjithashtu do të vendoste një taksë minimale 15% për kompanitë. Biden propozon disa lehtësime tatimore, duke përfshirë kredinë për kompanitë “Made in America” për ato syresh që zhvendosin aktivitetin e tyre në SHBA, më shumë kredi për strehimi për kategorinë me të ardhura të ulëta dhe kredi të ndryshme tatimore për të inkurajuar investimet e gjelbra dhe për të ndihmuar komunitetet e prodhimit që janë në vështirësi. Një burim tjetër i madh i të ardhurave nga taksat e reja në planin e Biden është taksa e pagave të Sigurimeve Shoqërore me 12.6% për të ardhurat vjetore prej më shumë se 400,000 dollarë.
Kufiri aktual i fitimeve nga taksa ndaj pagave është afro 138,000 dollarë. Për shkak të shtrembërimit të vazhdueshëm të shpërndarjes së të ardhurave gjatë dekadave të fundit, shuma e të ardhurave që i nënshtrohet taksës së pagave ka rënë në mënyrë të vazhdueshme. Propozimi i Biden do të adresonte këtë. Për shkak se kufiri i të ardhurave rritet çdo vit nga rritja e pagave kombëtare, kufiri përfundimisht do të rritet në 400,000 dollarë dhe taksa mbi pagat do të zbatohet për të gjitha pagat (të ardhurat nga paga). Ky ndryshim do ta vendosë fondin Sigurimeve Shoqërore në një bazë shumë më të shëndoshë financiare dhe do të mbledhë afër 1 trilion dollarë të ardhura gjatë dekadës së ardhshme mbi një bazë të qëndrueshme, rreth një e treta e të ardhurave totale të taksave të mbledhura sipas planit të Biden. Të ardhurat e mbetura nga taksat e mbledhura sipas planit të Biden vijnë nga familje me të ardhura të larta. Ai mendon të bëjë nul shkurtimet e taksave për ata që kanë të ardhura më shumë se 400,000 dollarë nën administratën Trump, fitimet e kapitalit tatimor dhe të ardhurat nga dividentët si të ardhurat e zakonshme për ata që bëjnë më shumë se 1 milion dollarë të ardhura totale, fitimet e kapitalit të parealizuar. Biden ofron një sërë lehtësimesh ndër taksat individuale për të nxitur praktika më të mira mjedisore, duke përfshirë makina miqësore ndaj ambientit, pajisje më efikase dhe ka në fokus për të ndihmuar huamarrësit studentë dhe të rrisëpensionet. Për shpenzimet qeveritare Biden planifikon të rrisë ndjeshëm shpenzimet qeveritare, duke përdorur të ardhurat shtesë nga taksat që ai rrit për të ndihmuar në mbulimin e disa prej kostove.
Propozimi i tij për shpenzime ka të bëjë me një shtesë prej 7.9 trilionë dollarë mbi një bazë të qëndrueshme, përfshirë infrastrukturën, arsimin, rrjetin e sigurimeve shoqërore dhe kujdesin shëndetësor, me pjesën më të madhe të shpenzimeve që do të arrihen gjatë mandatit të tij si president në një përpjekje për të gjeneruar më shumë punë për kthimin e ekonomisë në punësim të plotë sa më shpejt të jetë e mundur. Nga të gjitha iniciativat e shpenzimeve të Biden, fokusi kryesor është në infrastrukturë. Ai do të rrisë shpenzime të tilla me 2.4 trilionë dollarë për dekadën që do të shpenzohen gjatë mandatit të tij. Kjo përfshin rritje për infrastrukturën tradicionale të transportit, investime në energji të pastër, inovacion, dhe “Made in America” .
Ai parashikon para shtesë për infrastrukturën sociale, duke përfshirë strehimin e përballueshëm, shkollat publike, kolegjet dhe universitetet dhe zhvillimin e zonave rurale. Biden planifikon gjithashtu të fokusohet edhe në një varg nismash arsimore. Ai propozon të shpenzohen 1.9 trilionë dollarë për 10 vjet në arsimin parauniversitar dhe arsimin e lartë. Pjesëmarrja në një kolegj apo universitet publik do të k ishte në fokus fëmijët nga familje me të ardhura më pak se 125,000 dollarë në vit. Të gjithë huamarrësit studentë do të përfitonin nga një zgjerim i rëndësishëm i programeve ekzistuese të ripagimit të bazuara në të ardhura. Biden gjithashtu propozon para-universale për fëmijët 3 dhe 4-vjeç, dhe shumë më tepër fonde për të paguar mësuesit e shkollave publike në mënyrë më konkurruese.
Rrjeti i sigurimeve shoqërore do të zgjerohej në mënyrë kuptimplotë nën Biden. Ai do të shpenzonte 1.5 trilion dollarë shtesë për 10 vjet mbi një bazë të qëndrueshme në programe të ndryshme sociale, me shpenzimet më të mëdha për punëtorët për të marrë leje familjare dhe mjekësore të paguara deri në 12 javë. Ky përfitim do të vlentederi në një tavan të paktën dy të tretat e pagave të punëtorëve. Biden gjithashtu mendon për të paguar kujdesin për të moshuarit, duke u mundësuar familjeve më shumë zgjedhje për të siguruar kujdesin e nevojshëm në shtëpi ose në situata specifike. Përfitimet e Sigurimeve Shoqërore do të rriteshin për gratë e veja dhe amerikanët më të vjetër dhe paratë do të shkonin për të ndihmuar në zgjerimin e kompensimit afatshkurtër, të njohur gjithashtu si Ndarja e Punës, në programin e sigurimit të papunësisë. Sistemi i kujdesit shëndetësor do të merrte gjithashtu një vëmendje të konsiderueshme me fonde nën Presidentin Biden kryesisht përmes Aktit të Kujdesit të Përballueshëm. Ai do të kishte mundësinë për të rritur subvencione për të rritur regjistrimin, për të regjistruar automatikisht individë me të ardhura të ulëta duke i mbuluar pa prime, dhe për të krijuar një opsion të ri publik, i cili mori vëmendje të konsiderueshme gjatë zgjedhjeve demokratike. Shpenzimet shëndetësore do të rriteshin gjithashtu për të adresuar çështjet e shëndetit rural. Disa nga këto kosto të shtuara do të paguhen përmes çmimeve më të ulëta të barnave me recetë – Medicare do të lejohet të negociojë çmimet dhe do të mundësohet importimi i barnave më të lira nga jashtë.
Kostoja 10-vjeçare e buxhetit të qëndrueshëm nga ndryshimet e propozuara në sistemin e kujdesit shëndetësor shkon afro 1.5 trilion dollarë.
Politikat fiskale të Trump të detajuara
Fushata Trump ka publikuar axhendën e politikave të presidentit për një mandat të dytë, por ajo mungon në detaje në lidhje me përparësitë e saj ekonomike. Prandaj, për të vlerësuar planin ekonomik të Presidentit Trump Moody’s është bazuar në fjalimet dhe deklaratat e presidentit dhe propozimet fiskale të përfshira në buxhetin e tij fiskal 2021.
Moody’s supozon se plani ekonomik i Trump do të përfshinte 1.9 trilionë dollarë në ulje të taksave dhe më shumë se 700 miliardë dollarë në ulje të shpenzimeve qeveritare gjatë dekadës së ardhshme. Deficiti i qeverisë do të jetë më i madh me 1.2 trilionë dollarë mbi një bazë të qëndrueshme dhe 1 trilionë dollarë në një bazë dinamike pasi të llogariten përfitimet për buxhetin e ekonomisë më të fortë që rezultojnë nga politikat e tij.
Në lidhje me taksat, Trump do të ulte ndjeshëm taksat gjatë dekadës së ardhshme. Burimi më i madh i uljes së taksave vjen nga zgjatja e përhershme e dispozitave të tatimit individual mbi të ardhurat në Ligjin për Shkurtimet dhe Punët e Taksave 2017, të cilat do të skadojnë pas vitit 2025 sipas ligjit aktual. Këto përfshijnë nivele më të ulëta të tatimit mbi të ardhurat individuale, një kredi të zgjeruar për fëmijët, më pak të ardhura që i nënshtrohen taksës minimale alternative dhe përjashtime të rritura të taksave të pasurive.
Përfituesit kryesorë të shkurtimeve të taksave të presidentit do të ishin familjet me të ardhura më të larta neto. Administrata Trump ka mbështetur prej kohësh indeksimin e fitimeve të kapitalit ndaj inflacionit dhe Moody’s supozon se ai e zbaton këtë ulje të taksave në mandatin e tij të dytë. Taksat mbi fitimet kapitale vlerësohen nga diferenca midis çmimit të shitjes së një aktivi dhe çmimit fillestar të blerjes. Kjo diferencë matet në terma nominalë. Sidoqoftë, nëse vlera fillestare e aktivit do të lejohej të rregullohej sipas inflacionit, kjo do të ulte fitimin e tatueshëm të aktivit. Presidenti ka advokuar për një kohë të gjatë për uljen e taksave mbi pagat. Në fakt, ai nënshkroi një urdhër ekzekutiv këtë verë për të shtyrë përkohësisht taksat e sigurimeve shoqërore nga ana e punonjësve për ata syresh që kanë të ardhura nën një prag vjetor prej 100,000 dollarësh deri në fund të vitit. Sidoqoftë, tatimpaguesit do të ishin ende në gjendje të shlyenin taksat e shtyra të pagave në 2021, gjë që do të krijonte dhimbje koke të shumta për departamentet e pagave. Prandaj, pak punëdhënës do të ndalin mbajtjen dhe dorëzimin e taksave të pagave që u detyrohen punonjësve të tyre, duke e bërë këtë veprim ekzekutiv kryesisht joefektiv. Por duke pasur parasysh mbështetjen e gjatë të presidentit për një ulje të tillë të taksave, Moody’s supozon se Trump do të miratojë një pushim të taksave të pagave në fillim të mandatit të tij të dytë. Presidenti ka propozuar disa ndryshime të tjera në sistemin e taksave personale që supozohet se do ta zbatojë nëse rizgjidhet president.
Këto përfshijnë krijimin e një kredie federale të taksave për dhurime vullnetare në programet e bursave me bazë në shtet, duke u mundësuar përfituesve kujdes shëndetësor me plane shëndetësore të zbritshme për të patur kontribute të zbritshme nga taksat në llogaritë e kursimeve shëndetësore dhe shfuqizimin e taksave specifike në lidhje me energjinë. Për taksat e korporatave, presidenti do të zgjasë shpenzimet e menjëhershme të shpenzimeve të kapitalit me një normë 100%. Sipas ligjit aktual, pjesa e investimeve të biznesit në pajisje dhe aktive të tjera të caktuara që mund të shpenzohen është 100% deri në 2022, 80% në 2023, 60% në 2024, 40% në 2025 dhe 20% në 2026, pas së cilës provizioni skadon.
Ai do të siguronte kredi tatimore “Made in America” për të nxitur sigurimin e vendeve të punës në Amerikë. Drejt këtij qëllimi, ai do të lehtësonte nga taksat kompanitë që sjellin vende pune nga Kina dhe do të lejojë që bizneset në industritë thelbësore të zbresin 100% të shpenzimeve nëse ato sjellin prodhimin e tyre përsëri në SHBA.
Shëndetësia do të mbante barrën e shkurtimeve të shpenzimeve të tij.
Reformat në çmimet e barnave do të ishin gjithashtu në tryezë. Rrjeti i sigurimeve shoqërore gjithashtu do të përballet me shkurtime të konsiderueshme. Presidenti do të zvogëlojë shpenzimet e mirëqenies, veçanërisht për Programin e Ndihmës Suplementare të Ushqimit dhe Ndihmën e Përkohshme për Familjet në Nevojë. Programet federale për aftësinë e kufizuar do të rishikohen. Më në fund, Trump do të synonte një ulje të përfitimeve shëndetësore dhe pensionit për punonjësit e qeverisë federale. Programet e huave studentore do të bëhen më pak bujare sipas planit ekonomik të Trump. Ai do të eleminonte kreditë studentore të subvencionuara dhe programin e Faljes së Huasë së Shërbimit Publik. Jo i gjithë plani i Trump konsiston në shkurtime shpenzimesh. Ai gjithashtu ka planifikuar një riautorizim 10-vjeçar të programeve të transportit prej më shumë se 800 miliardë dollarë dhe investime shtesë prej 190 miliardë dollarë në infrastrukturën e ujit, internetin, etj. Shpenzimet e infrastrukturës sipas planit ekonomik Trump do të arrinin kulmin në mes të dekadës. Ai gjithashtu do të siguronte 166 miliardë dollarë në fonde të mbrojtjes për të mbështetur Strategjinë Kombëtare të Mbrojtjes të Pentagonit. Por ai do të caktojë fonde më të vogla për lejen prindërore të paguar, dhe shëndetin mendor.
Copyright © Gazeta “Si”
Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.
