A mund të vendosë Trump vërtet tarifa për vendet individuale evropiane?

Gazeta Si – Të shtunën, presidenti i SHBA-ve, Donald Trump njoftoi vendosjen e tarifave të reja për tetë vendet evropiane që kishin dërguar trupa në Groenlandë në ditët e mëparshme për një ushtrim parandalues kundër interesave amerikane në ishull: tetë vendet janë: Danimarka, Norvegjia, Suedia, Franca, Gjermania, Mbretëria e Bashkuar, Holanda dhe Finlanda.

Trump njoftoi tarifa prej 10 përqind duke filluar nga 1 shkurti, të cilat pritet të rriten në 25 përqind në qershor.

Këto do t’u shtohen tarifave prej 15 përqind të vendosura tashmë për të gjitha vendet e Bashkimit Evropian këtë verë.

Trump tha se ato do të mbeten në fuqi derisa të arrihet një marrëveshje “për blerjen e plotë dhe totale të Grenlandës”.

Nuk është e qartë se si Trump synon t’i zbatojë këto tarifa. Vendet e Bashkimit Evropian kanë një politikë të përbashkët tregtare të menaxhuar nga Komisioni Evropian.

Ndër të tjera, ajo parashikon një treg të brendshëm të përbashkët (domethënë, lëvizje të lirë të mallrave) dhe një bashkim doganor, pra një politikë uniforme mbi tarifat kundër produkteve të huaja, si dhe kundër produkteve evropiane.

Me fjalë të tjera, do të ishte e pamundur që një vend i tretë të vendoste tarifa ndaj vendeve individuale evropiane, sepse ato funksionojnë si një bllok i vetëm.

Megjithatë, ekziston një precedent dhe ky rregull është shkelur tashmë: që nga viti 2018, Shtetet e Bashkuara kanë aplikuar një tarifë mbi ullinjtë e zinj spanjollë, e cila kohët e fundit arriti në 46 përqind.

Ky është një rast disi i pazakontë, pasi është një tarifë e vendosur nga Shtetet e Bashkuara për arsye tregtare, duke pretenduar se po ndiqte rregulloret e Organizatës Botërore të Tregtisë (OBT).

Organizata lejon vendosjen e tarifave për vende ose produkte individuale në raste të caktuara specifike, për shembull për të parandaluar hyrjen e tyre në tregun e një vendi tjetër nga ulja e tepërt e çmimit të atij produkti në vendin importues.

Në vitet e fundit, OBT-ja i ka gjobitur dhe kritikuar Shtetet e Bashkuara për këtë çështje disa herë, duke e konsideruar të paaftë për të justifikuar nevojën për një tarifë për ullinjtë e zinj spanjollë, por nuk ka deklaruar shprehimisht se kjo nuk mund të vendoset, sepse produkti vjen nga tregu evropian.

Megjithatë, tarifat e njoftuara të shtunën e kaluar, janë të paligjshme sipas rregullave të OBT-së, sepse ato u vendosën për arsye të qarta politike, përkatësisht kundër vendeve që u mobilizuan në mbështetje të Danimarkës dhe Groenlandës.

Që kur u vendosën tarifat për ullinjtë e zinj spanjollë, pjesa e tyre e tregut në Shtetet e Bashkuara është përgjysmuar, me një rënie prej 70 përqind të eksporteve spanjolle që u ka sjellë dobi, si vendeve jo-evropiane, si Turqia dhe Egjipti, ashtu edhe vendeve anëtare të BE-së, si Portugalia dhe Greqia.

Përshtati: Gazeta “Si”

Të gjitha të drejtat e këtij materiali janë pronë ekskluzive dhe e patjetërsueshme e Gazetës “Si”, sipas Ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”. Ndalohet kategorikisht kopjimi, publikimi, shpërndarja, tjetërsimi etj, pa autorizimin e Gazetës “Si”, në të kundërt çdo shkelës do mbajë përgjegjësi sipas nenit 179 të Ligjit 35/2016.